Economie havo 2026 · tijdvak 1
Centraal examen, afgenomen op maandag 11 mei 2026.
- vragen
- 30
- punten
- 56
- N-term
- 0,8
Opgave 1De fatbike
- 1Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst. Een fatbike is een …(1)… ten opzichte van een snorfiets en een verzekering voor de fatbike is een ……Marktvormen3p
- 2Leg uit dat het gebruik van fatbikes leidt tot negatieve externe effecten, met als gevolg maatschappelijke kosten.Markt falen, overheidsingrijpen en welvaart2p
- 3Bereken de kans op diefstal.Risico en verzekeren1p
- 4Leg uit dat door voorstel 1 averechtse selectie afneemt.Asymmetrische informatie2p
- 5Verklaar dat voorstel 2 zorgt voor een afname van moral hazard onder de verzekerden.Asymmetrische informatie1p
- 6Leg uit in welke richting de collectieve vraaglijn van fatbikes verschuift doordat verzekeraars stoppen met het verzekeren van de fatbikes.Marktvraag2p
Opgave 2Belastingen en herverdeling
- 7Maak van de onderstaande zinnen een economisch juiste tekst. − Er is een progressief belastingstelsel. Een stijging van het inkomen leidt tot een …(1)… van h…Ongelijkheid en herverdeling3p
- 8Bereken het gemiddeld belastingtarief bij een belastbaar inkomen van € 142.854.Ongelijkheid en herverdeling2p
- 9Geef een voorbeeld van een overheidsuitgave waarmee inkomen wordt herverdeeld.Ongelijkheid en herverdeling1p
- 10Bereken hoeveel procent de 10% huishoudens met de hoogste inkomens meer verdient dan de 10% huishoudens met de laagste inkomens.Ongelijkheid en herverdeling2p
- 11Leg uit dat lagere belastingtarieven op arbeidsinkomen via de structuurzijde van de economie kunnen leiden tot een hogere economische groei.Economische groei2p
- 12Leg uit dat lagere belastingtarieven op arbeidsinkomen via de conjunctuurzijde van de economie kunnen leiden tot hogere economische groei.Economische groei2p
Opgave 3Voetbalclub in de problemen
- 13Is een ticket voor een thuiswedstrijd van FC Forward een collectief goed? Motiveer je antwoord.Markt falen, overheidsingrijpen en welvaart1p
- 14Beargumenteer dat FC Forward een sterke onderhandelingspositie heeft ten opzichte van de verhuurder.Marktvormen1p
- 15Leg met behulp van de getallen uit of de dreiging van FC Forward om het huurcontract op te zeggen geloofwaardig is.Samenwerken en onderhandelen2p
- 16Leg de stelling uit met behulp van matrix 1.Samenwerken en onderhandelen2p
- 17Toon aan dat de prijselasticiteit van de vraag 0 (= nul) is in scenario 1.Consumentengedrag1p
- 18Bereken de prijselasticiteit van de vraag in scenario 2 en geef een verklaring voor het verschil in prijselasticiteiten van scenario 1 en 2.Consumentengedrag3p
- 19Kiest de club voor scenario 1 of scenario 2? Verklaar je antwoord met behulp van een berekening.Consumentengedrag2p
Opgave 4Economie sturen via de rente
- 20Leg uit dat deflatie kan leiden tot een hogere werkloosheid.Conjunctuur en conjuncturele verschijnselen2p
- 21Leg uit dat een te hoge inflatie leidt tot een verslechtering van het saldo op de lopende rekening.Macro economische kringloop, nationaal inkomen en welvaart2p
- 22Leg uit dat een hogere inflatie leidt tot een hogere rente voor hypothecaire leningen.Risico en rente2p
- 23Geef een verklaring voor het stijgend verloop van de aanbodlijn.Macro economische kringloop, nationaal inkomen en welvaart1p
- 24Schets in de uitwerkbijlage de nieuwe vraag en/of aanbodlijn als gevolg van de hogere staatsschulden en geef aan of de rente op de vermogensmarkt stijgt of d…De overheid ruilt over de tijduitwerkbijlage2p
- 25Leg uit dat lagere reële lonen leiden tot een hogere werkloosheid.Arbeidsmarkt en werkloosheid2p
Opgave 5Suikertaks
- 26Maak van de onderstaande tekst een economisch juiste redenering. Door de suikertaks zal het producentensurplus …(1)… en zal het consumentensurplus …(2)… op d…Markt falen, overheidsingrijpen en welvaart3p
- 27Leg uit of het doel van de suikertaks wordt bereikt.Markt falen, overheidsingrijpen en welvaart2p
- 28Arceer in figuur 3 in de uitwerkbijlage de omzet van de frisdrankproducent voordat de suikertaks wordt ingevoerd.Kostenstructuur en opbrengstenuitwerkbijlage1p
- 29Bereken de verandering van de maximale winst van de frisdrankproducent nadat de suikertaks is ingevoerd.Producentengedrag3p
- 30Maak van de onderstaande tekst een economisch juiste redenering. Voor de invoering van de suikertaks is er sprake van …(1)… waardoor de productie van frisdra…Markt falen, overheidsingrijpen en welvaart1p