Stipstip
ExamensPrijzenOuders
Zet me op de lijst

Echte examenvragen, nagekeken per scorepunt.

Zet me op de lijst

Oefenen

  • Examens per vak
  • Examenrooster 2027
  • Op de wachtlijst

Rekenen

  • Cijfer berekenen
  • Ben ik geslaagd?

Stip

  • Prijzen
  • Voor ouders
  • Voor scholen
  • Blog

stip

  • Voorwaarden
  • Privacy
  • Cookies
  • Disclaimer
  • Auteursrecht melden
  • Over Stip

© 2026 Stip

Examens, correctievoorschriften en normeringen: College voor Toetsen en Examens.

Biologie havo/2024 · tijdvak 2

Vraag 48Gamma Knife

2 puntenStofwisseling van het organisme

Jana is verpleegkundige in het Gamma Knife Centrum van het Elisabeth- TweeSteden Ziekenhuis in Tilburg. Ze begeleidt patiënten die behandeld worden met een Gamma Knife-bestralingstoestel. Een van de patiënten die Jana begeleidt, heeft een brughoektumor. Dit is een goedaardig gezwel dat is ontstaan uit de schwanncellen van de gehoor- en evenwichtszenuw, die loopt vanuit het binnenoor met een hoek naar de hersenstam. Als gevolg van de tumor ging hij steeds slechter horen met zijn linkeroor. Schwanncellen vormen myeline-schedes rondom de uitlopers van zenuwcellen. Myeline-schedes hebben een belangrijke functie bij de impulsgeleiding.

Zoals op het examen

Over hoe de beschadiging van de gehoor- en evenwichtszenuw leidt tot slechter horen, wordt de volgende uitspraak gedaan: Door de beschadiging kunnen de impulsen vanaf de zintuigcellen niet meer goed via de ...(1)... zenuwcellen en de hersenstam naar de …(2)… worden geleid.

Zoals op het examen

Een brughoektumor kan ontstaan door een erfelijke mutatie in het NF2-gen. De mutatie leidt tot fouten in de aanmaak van merline-eiwit. Dit eiwit remt normaal de celdeling. Door de mutatie is dit eiwit afwezig of niet functioneel. Het mutante NF2-allel erft autosomaal dominant over. Over de mutatie van het NF2-gen worden de volgende uitspraken gedaan: 1 De mutatie is alleen aanwezig in zenuwcellen. 2 Door de mutatie wordt celdeling geremd.

Zoals op het examen

De neurochirurg van het ziekenhuis legt uit dat een brughoektumor een goedaardig gezwel is, maar dat het toch moet worden verwijderd omdat het kan doorgroeien en dan de hersenstam kan beschadigen.

Zoals op het examen

Enkele dagen na de behandeling kan de patiënt last krijgen van duizeligheid. Jana kan de patiënt dan geruststellen: de duizeligheid wordt meestal veroorzaakt door oedeemvorming. Oedeem is een tijdelijke ophoping van weefselvloeistof en is ontstaan door weefselschade. Bij de regeling van de hoeveelheid weefselvloeistof zijn de volgende processen betrokken: 1 afvoer van vocht via de lymfevaten 2 filtratie van vocht uit de bloedvaten 3 resorptie van vocht naar de bloedvaten

Zoals op het examen
Hoe pak je dit aan?
  1. Bepaal eerst wat oedeem is en waarom er vocht in het weefsel blijft staan.
  2. Denk na over de manieren waarop vocht het weefsel in- en uitgaat.
  3. Bekijk per proces of het bijdraagt aan het verminderen van het oedeem.
  4. Kies daarna de letter die precies de juiste processen weergeeft.

Hier verliezen leerlingen punten

  • Kijk goed of de vraag naar het proces vraagt dat oedeem laat afnemen, of naar het proces dat het laat ontstaan.
  • Let op dat de vraag naar een combinatie van processen vraagt, dus beoordeel elk proces apart.
  • Controleer of je letter alle juiste processen bevat en geen enkel proces mist.
vochtbalans in weefselsoedeemtransport van vocht tussen bloedvaten, weefsel en lymfevaten

Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.

← Vraag 47Alle vragen

Vastgelopen?

Stip helpt je op weg met een hint, zonder het antwoord te verklappen. Na het nakijken legt Stip precies uit waar je punten liet liggen.

Vraag Stip om hulp
Hulp nodig?
De vraag als tekst

Jana is verpleegkundige in het Gamma Knife Centrum van het Elisabeth- TweeSteden Ziekenhuis in Tilburg. Ze begeleidt patiënten die behandeld worden met een Gamma Knife-bestralingstoestel. Een van de patiënten die Jana begeleidt, heeft een brughoektumor. Dit is een goedaardig gezwel dat is ontstaan uit de schwanncellen van de gehoor- en evenwichtszenuw, die loopt vanuit het binnenoor met een hoek naar de hersenstam. Als gevolg van de tumor ging hij steeds slechter horen met zijn linkeroor. Schwanncellen vormen myeline-schedes rondom de uitlopers van zenuwcellen. Myeline-schedes hebben een belangrijke functie bij de impulsgeleiding.

Over hoe de beschadiging van de gehoor- en evenwichtszenuw leidt tot slechter horen, wordt de volgende uitspraak gedaan: Door de beschadiging kunnen de impulsen vanaf de zintuigcellen niet meer goed via de ...(1)... zenuwcellen en de hersenstam naar de …(2)… worden geleid.

Een brughoektumor kan ontstaan door een erfelijke mutatie in het NF2-gen. De mutatie leidt tot fouten in de aanmaak van merline-eiwit. Dit eiwit remt normaal de celdeling. Door de mutatie is dit eiwit afwezig of niet functioneel. Het mutante NF2-allel erft autosomaal dominant over. Over de mutatie van het NF2-gen worden de volgende uitspraken gedaan: 1 De mutatie is alleen aanwezig in zenuwcellen. 2 Door de mutatie wordt celdeling geremd.

De neurochirurg van het ziekenhuis legt uit dat een brughoektumor een goedaardig gezwel is, maar dat het toch moet worden verwijderd omdat het kan doorgroeien en dan de hersenstam kan beschadigen.

Er zijn twee mogelijke behandelingen van een afbeelding 1 brughoektumor. Bij een klassieke operatie wordt een opening in de schedel gemaakt en wordt de tumor operatief verwijderd. Bij een behandeling met de Gamma Knife wordt een tumor zeer nauwkeurig bestraald. Het stralings-apparaat heeft 192 radioactieve bronnen die rondom het hoofd zijn geplaatst en gamma-straling richten op één punt (afbeelding 1). Daar waar de straling samenkomt, wordt het weefsel vernietigd. Zo wordt alleen de tumor ‘weggesneden’. De twee behandelingen worden vergeleken op drie mogelijke voordelen: 1 Er is geen risico op een bacteriële infectie van buitenaf. 2 Er kan behandeld worden op plaatsen in het hoofd die anders moeilijk te bereiken zijn. 3 Het tumorweefsel kan onderzocht worden op andere mutaties.

Enkele dagen na de behandeling kan de patiënt last krijgen van duizeligheid. Jana kan de patiënt dan geruststellen: de duizeligheid wordt meestal veroorzaakt door oedeemvorming. Oedeem is een tijdelijke ophoping van weefselvloeistof en is ontstaan door weefselschade. Bij de regeling van de hoeveelheid weefselvloeistof zijn de volgende processen betrokken: 1 afvoer van vocht via de lymfevaten 2 filtratie van vocht uit de bloedvaten 3 resorptie van vocht naar de bloedvaten

Welk proces leidt ertoe dat het oedeem weer afneemt? A alleen 1 B alleen 2 C alleen 3 D zowel 1 als 2 E zowel 1 als 3 F zowel 2 als 3