Antistoffen bij een besmetting
Antistoffen zijn een belangrijk onderdeel van de afweer tegen ziekteverwekkers. Bij deze les leer je hoe antistoffen ontstaan en wat ze verraden over een besmetting bij mens en landbouwhuisdier.
Het afweersysteem herkent ziekteverwekkers aan antigenen. Een antigeen is een stof op het oppervlak van een bacterie of virus. Vaak is het een eiwit.
Witte bloedcellen maken antistoffen tegen een antigeen. Die antistoffen zijn eiwitten en ze passen precies op één antigeen. Een antistof past dus niet op een ander antigeen.
Een antistof bindt aan het antigeen van de ziekteverwekker. Daardoor kan de ziekteverwekker minder schade doen. Ook worden ziekteverwekkers vaker opgeruimd door andere witte bloedcellen. Soms klonteren ze aan elkaar.
Het maken van antistoffen kost tijd. Na een besmetting duurt het enkele dagen voordat er veel antistoffen in het bloed zitten. Na de ziekte blijven geheugencellen achter. Komt dezelfde ziekteverwekker later terug, dan maakt het lichaam sneller antistoffen.
Antistoffen in het bloed vertellen dus iets over het verleden. Ze laten zien dat het lichaam eerder contact had met dat antigeen. Dat geldt voor mensen en voor landbouwhuisdieren. Met een bloedonderzoek ziet een dierenarts bijvoorbeeld of een koe een bepaalde ziekte heeft gehad of is ingeënt.
Onthoud
Antigenen zitten op ziekteverwekkers en worden door het afweersysteem herkend.
Antistoffen passen precies op één bepaald antigeen.
Antistoffen binden aan het antigeen, waardoor de ziekteverwekker minder schade doet.
In het bloed aanwezige antistoffen wijzen op een eerdere besmetting of inenting.
Voorbeeld uit een echt examen
none
Een veehouder laat het bloed van een kalf onderzoeken. In het bloed blijken antistoffen tegen een bepaald virus te zitten.
- 1
Antistoffen worden alleen gemaakt als het lichaam een bepaald antigeen heeft herkend.
Veelgemaakte fouten
Leerlingen denken dat antistoffen zelf de ziekteverwekker zijn. Antistoffen zijn eiwitten die aan het antigeen binden, en ze zijn geen ziekteverwekkers.
Leerlingen denken dat een antistof op elk antigeen past. Een antistof past alleen op één specifiek antigeen.
Snel checken
Wat is een antigeen?
In het bloed van een kip zitten antistoffen tegen een bepaald virus. Wat betekent dat het meest waarschijnlijk?