Vraag 17Koolmezen dood door bestrijding buxusmot?

In het voorjaar van 2018 kwamen er verontrustende berichten over opvallend veel dode koolmeesjongen in nestkasten. Ook Henriëtte had zo’n nestje met dode koolmezen in de tuin. De koolmees ( Parus major , afbeelding 1) is een veelvoorkomende broedvogel in Nederland. De koolmees leeft van zaden en insecten. Totdat jonge koolmezen het nest verlaten, worden ze door hun ouders gevoerd met kleine insecten zoals de rupsen van de buxusmot. afbeelding 1 In 2018 en 2019 hadden veel Nederlandse tuineigenaren last van de rupsen van de buxusmot. Ook Henriëttes buxus-heg werd kaalgevreten. In het tuincentrum haalde ze toen een middel om de buxusmot te bestrijden. Henriëtte vraagt zich nu af of het nestje dode koolmeesjes in haar tuin misschien het gevolg was van dit bestrijdingsmiddel. Veel insectenbestrijdingsmiddelen behoren tot de pyrethroïden. Deze stoffen verhinderen het sluiten van de spannings-afhankelijke Na + -kanalen in de uitlopers van neuronen. Over het effect van pyrethroïden op een neuron worden de volgende uitspraken gedaan: 1 Door pyrethroïden ontstaan er constant nieuwe impulsen in de axonen. 2 Doordat de Na + -kanalen niet sluiten, treedt hyperpolarisatie op. 3 De oorspronkelijke rustpotentiaal wordt niet meer bereikt.

In het voorjaar van 2019 hebben onderzoekers van het Centrum voor Landbouw en Milieu 41 nesten met dode jonge koolmezen onderzocht op aanwezigheid van diverse bestrijdingsmiddelen in de koolmezen. Er waren nesten uit stedelijke gebieden waar bestrijdingsmiddelen tegen de buxusmot waren gebruikt, uit stedelijke gebieden waar dit niet was gebeurd, en uit bossen. In geen van de 41 onderzochte nesten werden de insecticiden aangetroffen die werden gebruikt tegen de buxusmot. In tabel 1 zijn de bestrijdingsmiddelen weergegeven die wel werden aangetroffen in de dode koolmezen op de verschillende plaatsen. tabel 1 werkzame stof type aantal nesten middel stad (wel stad (geen bos bestrijding) bestrijding) DDT insecticide 9 9 4 DEET insecticide - - 3 bifenyl-2-ol fungicide 1 5 3 fipronil insecticide 6 2 1 fluralaner insecticide 1 1 1 fluroxypyr meptyl herbicide - 1 -imidacloprid insecticide 1 - -permethrin insecticide 4 3 4 insecticide: gifstof die insecten doodt fungicide: gifstof die schimmels doodt herbicide: gifstof die planten doodt Verontrustend was de aanwezigheid van DDT in veel van de dode jonge koolmezen. DDT is al meer dan 50 jaar een verboden stof in Nederland. Deze gegevens laten zien hoe slecht afbreekbaar dit gif is.

Noteer de term die wordt gebruikt voor zo’n slecht afbreekbare gifstof.