Stipstip
ExamensPrijzenOuders
Zet me op de lijst

Echte examenvragen, nagekeken per scorepunt.

Zet me op de lijst

Oefenen

  • Examens per vak
  • Examenrooster 2027
  • Op de wachtlijst

Rekenen

  • Cijfer berekenen
  • Ben ik geslaagd?

Stip

  • Prijzen
  • Voor ouders
  • Voor scholen
  • Blog

stip

  • Voorwaarden
  • Privacy
  • Cookies
  • Disclaimer
  • Auteursrecht melden
  • Over Stip

© 2026 Stip

Examens, correctievoorschriften en normeringen: College voor Toetsen en Examens.

Biologie vwo/2026 · tijdvak 2

Vraag 12Waterspreeuw duikt op in dierentuin

2 puntenInteractie in ecosystemen

De larven van haften, steenvliegen en schietmotten zijn indicatorsoorten voor waterkwaliteit, omdat ze gevoelig zijn voor vervuiling. De waterspreeuw is geen betrouwbare indicatorsoort in Nederland.

Zoals op het examen

Hieronder staan uitspraken over de waterspreeuw en het beschreven voedselweb. 1 De waterspreeuw behoort tot de consumenten van de 1e orde. 2 Het snelstromende water behoort tot de habitat van de waterspreeuw. 3 De kans op accumulatie van persistente gifstoffen in waterspreeuwen is groter wanneer ze visjes eten, dan wanneer ze larven eten.

Zoals op het examen

Wanneer de waterspreeuw onder water aan het jagen is, neemt de p CO 2 in de weefsels toe.

Zoals op het examen

Als een waterspreeuw jaagt, loopt hij over de bodem en gebruikt hij zijn vleugels om vooruit te komen. Zijn staart gebruikt hij daarbij als roer. Onder water daalt de hartslagfrequentie van de waterspreeuw. Ook trekken de spiertjes rond de slagadertjes van de huid en de poten samen. Hieronder staan uitspraken over deze regulatie. 1 Deze regulatie leidt ertoe dat de huid en poten kouder worden. 2 Deze regulatie wordt veroorzaakt door het animale zenuwstelsel. 3 Het samentrekken van de spiertjes rond de slagadertjes van de huid en de poten is onderdeel van een reflexboog.

Zoals op het examen

Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar. Noteer erachter of de bijbehorende uitspraak juist of onjuist is.

Zoals op het examen
Foto van je antwoord

Schreef je op papier? Maak een foto van je uitwerking op papier. Je foto blijft privé en de nakijker leest hem. Zet je naam er niet op.

Hoe pak je dit aan?
  1. Lees per uitspraak eerst wat de tekst over de waterspreeuw en zijn voedsel zegt.
  2. Zoek in het voedselweb op welke plek de waterspreeuw inneemt en welke dieren hij eet.
  3. Bedenk bij de uitspraak over gifstoffen hoe een stof door de voedselketen heen beweegt.
  4. Schrijf bij elk nummer juist of onjuist op, en controleer dat tegen de tekst en het voedselweb.

Hier verliezen leerlingen punten

  • Je kiest een uitspraak die logisch klinkt, zonder hem tegen de tekst of het voedselweb te controleren.
  • Je leest een uitspraak niet helemaal, en een klein woord kan de hele uitspraak onjuist maken.
  • Je schrijft alleen het nummer op zonder erachter juist of onjuist te zetten.
Voedselweb en trofische niveausHabitat van een soortAccumulatie van gifstoffen in de voedselketen

Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.

← Vraag 11Alle vragenVraag 13 →

Vastgelopen?

Stip helpt je op weg met een hint, zonder het antwoord te verklappen. Na het nakijken legt Stip precies uit waar je punten liet liggen.

Vraag Stip om hulp
Hulp nodig?
De vraag als tekst

In het buitenverblijf van de olifanten in de dierentuin in Emmen is ’s winters soms een waterspreeuw te zien. Dat is bijzonder, omdat de soort in Nederland nauwelijks voorkomt. De waterspreeuw ( Cinclus cinclus, afbeelding 1) is een kleine zwarte zangvogel met een witte borst en een bruine kop. De vogel komt van nature vooral voor rond beken met helder, snelstromend water. In Nederland is hij zeer zeldzaam. De vogel wordt het meest waargenomen in Zuid-Limburg (afbeelding 2). afbeelding 1 afbeelding 2 De waterspreeuw eet voornamelijk de larven van haften, steenvliegen en schietmotten. Deze larven leven van de algen in het water. De larven worden ook gegeten door kleine visjes. De waterspreeuw eet ook kleine visjes.

De larven van haften, steenvliegen en schietmotten zijn indicatorsoorten voor waterkwaliteit, omdat ze gevoelig zijn voor vervuiling. De waterspreeuw is geen betrouwbare indicatorsoort in Nederland.

Hieronder staan uitspraken over de waterspreeuw en het beschreven voedselweb. 1 De waterspreeuw behoort tot de consumenten van de 1e orde. 2 Het snelstromende water behoort tot de habitat van de waterspreeuw. 3 De kans op accumulatie van persistente gifstoffen in waterspreeuwen is groter wanneer ze visjes eten, dan wanneer ze larven eten.

De waterspreeuw kan bij het jagen een halve minuut onder water blijven. Dit is mogelijk doordat hij meer hemoglobine in het bloed heeft dan verwante soorten, zoals de zanglijster. Zie de tabel hieronder. gehalte hemoglobine (gram per 100 mL bloed) waterspreeuw 19 zanglijster 16 Afbeelding 3 is een zuurstofverzadigingscurve. Deze geldt voor beide vogelsoorten. afbeelding 3 De zanglijster heeft op een bepaald moment de volgende zuurstofspanning in longen en spierweefsel: − p O longen: 12 kPa 2 − p O spierweefsel: 6 kPa 2 Neem aan dat het bloed van de zanglijster 20 mL zuurstof per 100 mL bloed bevat bij een zuurstofverzadiging van 100%.

Wanneer de waterspreeuw onder water aan het jagen is, neemt de p CO 2 in de weefsels toe.

Als een waterspreeuw jaagt, loopt hij over de bodem en gebruikt hij zijn vleugels om vooruit te komen. Zijn staart gebruikt hij daarbij als roer. Onder water daalt de hartslagfrequentie van de waterspreeuw. Ook trekken de spiertjes rond de slagadertjes van de huid en de poten samen. Hieronder staan uitspraken over deze regulatie. 1 Deze regulatie leidt ertoe dat de huid en poten kouder worden. 2 Deze regulatie wordt veroorzaakt door het animale zenuwstelsel. 3 Het samentrekken van de spiertjes rond de slagadertjes van de huid en de poten is onderdeel van een reflexboog.

Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar. Noteer erachter of de bijbehorende uitspraak juist of onjuist is.