Eiwitsynthese: de bouw van DNA en RNA
Nucleïnezuren dragen de erfelijke informatie van een cel. Voor eiwitsynthese moet je eerst weten hoe DNA en RNA zijn opgebouwd.
DNA en RNA zijn nucleïnezuren. Ze bestaan uit lange ketens van nucleotiden. Elk nucleotide bestaat uit drie onderdelen: een fosfaatgroep, een suikermolecuul en een base.
Het suikermolecuul in DNA heet deoxyribose. In RNA is dat ribose. De basen in DNA zijn adenine (A), thymine (T), guanine (G) en cytosine (C). RNA gebruikt uracil (U) in plaats van thymine.
DNA heeft de vorm van een dubbele helix. Twee strengen zijn om elkaar heen gedraaid. Waterstofbruggen tussen de basen houden de strengen bij elkaar. Adenine past altijd tegenover thymine, met twee waterstofbruggen. Guanine past altijd tegenover cytosine, met drie waterstofbruggen. Dit noem je basenparing.
RNA bestaat meestal uit één streng. Daardoor vormt RNA geen dubbele helix.
Onthoud
Een nucleotide bestaat uit een fosfaatgroep, een suikermolecuul en een base.
DNA bevat het suiker deoxyribose en de basen A, T, G en C.
Adenine past tegen thymine met twee waterstofbruggen. Guanine past tegen cytosine met drie.
RNA is meestal enkelstrengs, bevat ribose en gebruikt uracil in plaats van thymine.
Voorbeeld uit een echt examen
none
Gegeven is een DNA-streng met de basenvolgorde A-T-G-C-A. Hoeveel waterstofbruggen zitten er in totaal tussen de twee strengen?
- 1
Eerst bepaal je de complementaire streng. Daarbij past A altijd tegen T en G altijd tegen C.
Veelgemaakte fouten
Veel leerlingen geven G-C twee waterstofbruggen. Tel bij G-C drie bruggen en bij A-T twee.
Leerlingen zeggen soms dat RNA thymine bevat. In RNA komt uracil voor in de plaats van thymine.
Sommige leerlingen tellen de suiker of de fosfaatgroep mee als base. Tel alleen de basen wanneer je basenparen telt.
Snel checken
Welk onderdeel hoort niet bij een nucleotide?
Welke uitspraak over RNA is juist?