Fotosynthese als basis van de stofwisseling
Fotosynthese levert de organische stoffen en de energie waar bijna alle stofwisseling van afhangt. Voor het examen moet je kunnen uitleggen waarom dat zo is.
Bij fotosynthese maken planten en algen met lichtenergie glucose uit koolstofdioxide en water. Daarbij komt zuurstof vrij. Die glucose is het startpunt van bijna alle stofwisseling.
De plant gebruikt glucose op twee manieren. Bij assimilatie bouwt hij er nieuwe organische stoffen mee op, zoals zetmeel en cellulose. Bij dissimilatie breekt hij glucose af bij de ademhaling. Daarbij komt energie vrij voor alle levensprocessen.
Zonder fotosynthese ontstaat er dus geen nieuwe organische stof. Dieren eten planten of andere dieren, en die organische stof is oorspronkelijk door fotosynthese gemaakt. Zo hangt de hele voedselketen ervan af.
- Fotosynthese zet lichtenergie om in chemische energie in glucose.
- Glucose is de bron voor zowel assimilatie als dissimilatie.
- Zonder fotosynthese ontbreekt de organische stof voor de voedselketen.
Onthoud
Fotosynthese zet lichtenergie om in chemische energie in glucose.
Met glucose bouwt een organisme nieuwe organische stoffen op.
Bij ademhaling wordt glucose afgebroken en komt energie vrij.
Dieren zijn afhankelijk van organische stof die door fotosynthese is gemaakt.
Voorbeeld uit een echt examen
ex1
Bij deze vraag gaat het om waarom wieden weinig effectief is tegen Striga. Je moet twee redenen geven.
- 1
In de context staat dat Striga ook onder de grond leeft.
Veelgemaakte fouten
Denk niet dat planten alleen overdag ademhalen. Ze ademen altijd, en fotosynthese stopt alleen zonder licht.
Zeg niet dat fotosynthese zuurstof verbruikt. Bij fotosynthese komt zuurstof vrij, en glucose is de stof die de plant opbouwt.
Verwar fotosynthese niet met ademhaling. Fotosynthese bouwt glucose op met lichtenergie, en ademhaling breekt glucose weer af.
Snel checken
Waarom is fotosynthese de basis voor de rest van de stofwisseling van een plant?
Welke stof maakt de plant bij fotosynthese, en gebruikt hij daarna als brandstof voor de ademhaling?