Signaalverwerking
Een zenuwcel verwerkt signalen via receptoren, actiepotentialen en synapsen. In het examen moet je uitleggen hoe een signaal ontstaat, wordt doorgegeven en weer stopt.
Een zenuwcel ontvangt een signaal via een receptor. Een signaalstof bindt aan die receptor. Daardoor ontstaat een actiepotentiaal in de zenuwcel.
In de synaps gebeurt dat via een neurotransmitter zoals acetylcholine. Acetylcholine diffundeert door de synapsspleet en bindt aan receptoren op het postsynaptisch neuron. Daar ontstaat weer een actiepotentiaal. Zo wordt het signaal van het ene neuron naar het volgende doorgegeven.
Het signaal moet ook weer stoppen. Acetylcholinesterase breekt acetylcholine af in de synapsspleet. Daarna komt de receptor vrij en kan de cel klaar zijn voor een nieuw signaal.
De sterkte van de respons hangt dus af van hoeveel signaalstof er is en hoe lang die aan de receptor gebonden blijft. Bij nicotine blijft de stof langer aan de receptor zitten. Daardoor ontstaan er meer actiepotentialen dan bij acetylcholine.
Onthoud
Een signaalstof bindt aan een receptor en start daarmee een actiepotentiaal.
In de synaps geeft een neurotransmitter het signaal door aan het volgende neuron.
Acetylcholinesterase breekt acetylcholine af, zodat het signaal stopt.
Hoe lang een signaalstof gebonden blijft, bepaalt hoe sterk het signaal is.
Voorbeeld uit een echt examen
ex1
Het beloningscentrum reageert sterker op nicotine dan op acetylcholine. Dat moet je verklaren met de gegevens uit de tekst.
- 1
Nicotine wordt niet afgebroken door acetylcholinesterase.
Veelgemaakte fouten
Veel leerlingen schrijven alleen dat er meer signaal is. Geef de oorzaak aan, namelijk dat de stof niet wordt afgebroken en langer gebonden blijft.
Let op dat acetylcholinesterase in de synapsspleet werkt. Het zit niet in de receptor zelf.
Snel checken
Na de afgifte van acetylcholine in de synapsspleet stopt het signaal. Wat zorgt daarvoor?
Een signaalstof blijft langer gebonden aan een receptor omdat hij niet snel wordt afgebroken. Wat gebeurt er dan met het signaal?