beschrijven hoe embryo en foetus van de mens zich ontwikkelen;

Sinds 2018 2× de hoofdzaak van een examenvraag, voor het laatst in 2026.

De ontwikkeling van embryo en foetus

Een menselijk kind ontwikkelt zich in de baarmoeder in twee fasen, het embryo en de foetus. Je moet weten wat er in elke fase gebeurt, omdat dit vaak in het examen terugkomt.

Na de bevruchting in de eileider groeit de eicel uit tot een bolletje van cellen. Dit bolletje heet de zygote. Door steeds weer te delen ontstaat eerst een morula en daarna een blastocyst. De blastocyst nestelt zich ongeveer een week na de bevruchting in de baarmoederwand.

Vanaf de nestelling ontwikkelt het ongeboren kind zich in twee fasen. In de eerste acht weken na de bevruchting heet het ongeboren kind een embryo. In deze periode ontstaan de drie kiembladen: ectoderm, mesoderm en endoderm. Uit deze lagen ontstaan alle weefsels en organen. Het hart begint al te kloppen en de armen en benen beginnen te groeien.

Vanaf de negende week heet het ongeboren kind een foetus. Het lijkt dan steeds meer op een baby. In deze periode groeien vooral de organen verder. Het lichaam neemt toe in lengte en in gewicht.

Het embryo krijgt zuurstof en voedingsstoffen via de placenta. Dit is een orgaan dat in de baarmoeder ontstaat. Bloedvaten van moeder en kind liggen dicht bij elkaar in de placenta, maar het bloed mengt niet. Via de navelstreng gaan voedingsstoffen en zuurstof naar het kind. Afvalstoffen gaan de andere kant op. Het vruchtwater beschermt het ongeboren kind tegen schokken en laat het bewegen.

Onthoud

  • Na de bevruchting ontstaat een zygote die uitgroeit tot een blastocyst.

  • De blastocyst nestelt zich ongeveer een week na de bevruchting in de baarmoederwand.

  • In de eerste acht weken na bevruchting heet het ongeboren kind een embryo, en worden de organen gevormd.

  • Vanaf de negende week na bevruchting heet het ongeboren kind een foetus, en groeien de organen verder.

  • De placenta zorgt voor de uitwisseling van stoffen tussen moeder en kind.

Voorbeeld uit een echt examen

none

Een ongeboren kind is 12 weken na de bevruchting. Hoeveel weken is het al een foetus?

  1. 1

    Het ongeboren kind is een embryo tot en met de achtste week na de bevruchting.

Veelgemaakte fouten

  • Leerlingen denken dat de placenta en het bloed van moeder en kind met elkaar mengen, terwijl ze gescheiden blijven en alleen stoffen uitwisselen.

  • Leerlingen verwarren de embryonale en de foetale periode, terwijl het embryo de organen vormt en de foetus vooral groeit.

  • Leerlingen zeggen dat het vruchtwater de voeding levert, terwijl de voeding via de navelstreng en de placenta komt.

Snel checken

Na ongeveer hoeveel weken na de bevruchting is het ongeboren kind een foetus?

Waar vindt de uitwisseling van stoffen tussen moeder en ongeboren kind plaats?