beschrijven wat onder duurzame ontwikkeling wordt verstaan;

Sinds 2018 1× de hoofdzaak van een examenvraag, voor het laatst in 2026.

Duurzame ontwikkeling

Duurzame ontwikkeling is het uitgangspunt bij vragen over natuur en voedselproductie. Op het examen moet je uitleggen wat het begrip betekent en waarom het ecosystemen raakt.

Duurzame ontwikkeling betekent dat we nu leven zonder de toekomst op te eten. De bekendste omschrijving komt van de Brundtlandcommissie uit 1987. Een ontwikkeling is daarin duurzaam als ze voorziet in de behoeften van het heden, zonder het vermogen van toekomstige generaties om in hun eigen behoeften te voorzien in gevaar te brengt.

Er zijn dus twee doelen tegelijk. Mensen hebben nu een goede leefomgeving en welvaart nodig. Tegelijk mag de manier waarop we dat bereiken de natuur niet zo sterk aantasten dat toekomstige generaties minder kunnen.

Vaak worden drie pijlers genoemd:

  • mens: eerlijke kansen en een gezonde leefomgeving voor iedereen
  • planeet: een natuur die zichzelf kan blijven herstellen
  • welvaart: economische groei die niet ten koste gaat van de andere twee

Bij ecosystemen betekent dit dat hulpbronnen niet sneller mogen opraken dan ze zich herstellen. Een visbestand blijft alleen bestaan als er niet meer wordt gevangen dan er bijgroeit. Bij voedselproductie speelt hetzelfde. Een akker die steeds wordt leeggeroofd, levert op termijn minder op.

Onthoud

  • Duurzame ontwikkeling voorziet in de behoeften van het heden zonder de mogelijkheden van toekomstige generaties te schaden.

  • De drie pijlers zijn mens, planeet en welvaart.

  • Hulpbronnen zijn duurzaam benut als ze zich net zo snel herstellen als ze worden gebruikt.

  • Bij voedselproductie gaat het om een bodem en een natuur die productief blijven.

Voorbeeld uit een echt examen

none

Een visser op de Noordzee vangt jaarlijks 10 procent van een kabeljauwbestand. Het bestand groeit jaarlijks met 8 procent bij. Is deze visserij duurzaam?

  1. 1

    Duurzaam gebruik betekent dat de vangst niet groter is dan de bijgroei.

Veelgemaakte fouten

  • Duurzaam verwarren met biologisch of milieuvriendelijk. Beschrijf liever het doel: de behoeften van nu vervullen zonder toekomstige generaties te schaden.

  • Alleen aan het milieu denken. Noem ook de sociale en economische kant, dus de pijlers mens en welvaart.

  • Denken dat duurzaam betekent dat er niets mag worden gebruikt. Het gaat om gebruik dat hulpbronnen niet uitput.

Snel checken

Welke omschrijving past bij duurzame ontwikkeling volgens de Brundtlandcommissie?

Welke drie pijlers horen bij duurzame ontwikkeling?