Stipstip
ExamensPrijzenOuders
Zet me op de lijst

Echte examenvragen, nagekeken per scorepunt.

Zet me op de lijst

Oefenen

  • Examens per vak
  • Examenrooster 2027
  • Op de wachtlijst

Rekenen

  • Cijfer berekenen
  • Ben ik geslaagd?

Stip

  • Prijzen
  • Voor ouders
  • Voor scholen
  • Blog

stip

  • Voorwaarden
  • Privacy
  • Cookies
  • Disclaimer
  • Auteursrecht melden
  • Over Stip

© 2026 Stip

Examens, correctievoorschriften en normeringen: College voor Toetsen en Examens.

Economie havo/2021 · tijdvak 3

Vraag 20Onderwijsarbeidsmarkt uit balans?

2 puntenEconomische groei
Foto van je antwoord

Schreef je op papier? Maak een foto van je uitwerking op papier. Je foto blijft privé en de nakijker leest hem. Zet je naam er niet op.

Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.

← Vraag 19Alle vragenVraag 21 →

Vastgelopen?

Stip helpt je op weg met een hint, zonder het antwoord te verklappen. Na het nakijken legt Stip precies uit waar je punten liet liggen.

Vraag Stip om hulp
Hulp nodig?
De vraag als tekst

Nederland staat al vele jaren in de top tien van de meest concurrerende economieën ter wereld. Dat is mede te danken aan een goed onderwijssysteem. Om de kwaliteit van dit onderwijssysteem te waarborgen zijn er voldoende goed opgeleide leraren nodig. Onderzoeksbureau Ecodata onderzoekt hoe de onderwijsarbeidsmarkt zich de komende jaren zal ontwikkelen. Ecodata heeft in het onderzoeksrapport een schema opgenomen van factoren die van invloed zijn op de arbeidsmarkt voor leraren (zie bron 1). Dit schema is nog niet volledig. Gebruik bron 1.

De onderzoekers stellen verder in hun rapport dat de omvang van de stille reserve afhankelijk is van de conjuncturele situatie van Nederland. De stille reserve van leraren bestaat onder andere uit gediplomeerde leraren die in andere sectoren van de economie werkzaam zijn. De onderzoekers verwachten dat bij laagconjunctuur gediplomeerde leraren, die in een andere sector werken, zich zullen aanbieden voor een baan in het onderwijs. Bij hoogconjunctuur verwachten ze juist dat gediplomeerde leraren zullen wegtrekken uit het onderwijs naar andere sectoren.

Uit bron 1 blijkt dat er een positief verband is tussen het loon en het aanbod van leraren. Om te meten hoe sterk dit verband is, hebben de onderzoekers via een enquête de loonelasticiteit bepaald voor twee groepen werknemers: − de gediplomeerde leraren uit de stille reserve − de gediplomeerde leraren die werkzaam zijn in het onderwijs De loonelasticiteit is gegeven door: % verandering arbeidsaanbod loonelasticiteit = % verandering loon Uit de enquête bleek, zoals verwacht, dat de loonelasticiteit onder gediplomeerde leraren uit de stille reserve, positief was. Tot hun verrassing vonden de onderzoekers een negatieve loonelasticiteit van het arbeidsaanbod onder de gediplomeerde leraren die werkzaam zijn in het onderwijs.

Ten slotte concluderen de onderzoekers in hun rapport: “Om in de top tien van meest concurrerende economieën ter wereld te blijven is goed onderwijs nodig. Goed onderwijs beïnvloedt via de internationale concurrentiepositie de economische groei van Nederland. Dat zit zo ………”

Schrijf het vervolg van de conclusie van de onderzoekers. In het vervolg moeten de volgende aspecten aan de orde komen: − het effect van goed onderwijs op de internationale concurrentiepositie van Nederland; − het effect van deze verandering van de internationale concurrentiepositie op de economische groei van Nederland.