Kostprijs en vaste kosten
De kostprijs is wat het een bedrijf kost om een product te maken. Ze bepaalt mede de verkoopprijs, dus ook of klanten bij jou blijven kopen.
De kostprijs is het totaal aan kosten die een bedrijf maakt om een product tot stand te brengen. Denk aan grondstoffen, energie, lonen en huur.
Vaste en variabele kosten
Vaste kosten blijven gelijk, ook als het bedrijf meer of minder maakt. Denk aan de huur van een pand of de afschrijving van machines. Variabele kosten veranderen wel mee met de productie. Voor elk brood heb je bijvoorbeeld meel, zuivel en verpakking nodig.
Kostprijs per product
De kostprijs per product bereken je door de vaste kosten per product op te tellen bij de variabele kosten per product. Vaste kosten per product vind je door het totaal aan vaste kosten te delen door het aantal producten. Zo daalt de vaste kost per product als er meer wordt gemaakt. De variabele kost per product blijft gelijk.
Waarom dit telt voor de verkoopprijs
Een bedrijf dat meer produceert, verdeelt zijn vaste kosten over meer producten. Daardoor kan de kostprijs per product lager uitvallen. Een lagere kostprijs maakt het mogelijk om een lagere verkoopprijs te vragen.
Onthoud
Kostprijs is het totaal aan kosten om een product tot stand te brengen.
Vaste kosten veranderen niet mee met het aantal gemaakte producten.
Variabele kosten veranderen per product dat extra wordt gemaakt.
Vaste kosten per product dalen als de productie stijgt.
Een lagere kostprijs per product geeft ruimte voor een lagere verkoopprijs.
Voorbeeld uit een echt examen
ex1
Waarom is brood in de supermarkt goedkoper dan bij bakkerij Van de Ven? Gebruik daarbij het begrip vaste kosten.
- 1
Bij bakkerij Van de Ven zijn de vaste kosten per brood € 45.000 gedeeld door 50.000 broden, dus € 0,90.
Veelgemaakte fouten
Tel bij de kostprijs per product niet alleen de variabele kosten op, maar ook het deel van de vaste kosten per product.
Reken de vaste kosten niet door als vast bedrag per product, maar deel ze door het aantal gemaakte producten.
Verwar de kostprijs niet met de verkoopprijs, want de verkoopprijs ligt meestal hoger dan de kostprijs.
Snel checken
Een bakkerij maakt 40.000 broden per jaar. De vaste kosten zijn € 40.000 per jaar en de variabele kosten zijn € 0,50 per brood. Hoe hoog is de kostprijs per brood?
Een bedrijf verdubbelt zijn productie. De vaste kosten blijven gelijk. Wat gebeurt er met de vaste kosten per product?