economische onderontwikkeling als een vicieuze cirkel

Sinds 2018 4× de hoofdzaak van een examenvraag, voor het laatst in 2024.

Welvaartsverschillen tussen rijke en arme landen

Sommige landen blijven arm, ook als de mensen er hard werken. In deze les zie je waarom dat zo kan zijn en wat de gevolgen zijn voor de wereld.

Veel arme landen houden weinig geld over om te investeren. Dat noemen we een vicieuze cirkel: een laag inkomen houdt zichzelf in stand.

De cirkel werkt zo. Mensen verdienen weinig, dus kunnen ze weinig sparen. Zonder spaargeld komt er weinig geld voor investeringen, zoals machines of irrigatie. Daardoor groeit de productie maar langzaam. Met een kleine productie blijft het inkomen per hoofd van de bevolking laag.

Daarnaast zijn er oorzaken van de welvaartsverschillen. Lage wereldmarktprijzen zorgen dat arme landen weinig verdienen aan hun export. Rijke landen heffen bovendien invoerrechten op producten uit arme landen. Die producten worden daardoor duurder en worden minder verkocht.

De welvaartsverschillen hebben ook gevolgen. Mensen verhuizen naar rijke landen. Vanuit het rijke land gezien is dat immigratie. Vanuit het arme land gezien is dat emigratie. Ook stroomt er geld van arm naar rijk, omdat arme landen schulden moeten terugbetalen.

  • Een laag inkomen houdt de vicieuze cirkel in stand.
  • Lage wereldmarktprijzen en invoerrechten van rijke landen veroorzaken de verschillen.
  • Migratie en een geldstroom naar rijke landen zijn gevolgen.

Onthoud

  • Een laag inkomen per hoofd maakt sparen en investeren moeilijk.

  • Zonder investeringen groeit de productie maar langzaam, en blijft het inkomen laag.

  • Lage wereldmarktprijzen en invoerrechten van rijke landen zijn oorzaken van de verschillen.

  • Migratie en een geldstroom van arm naar rijk, door schulden, zijn gevolgen.

Voorbeeld uit een echt examen

none

Een boer in een arm land verkoopt zijn oogst. Leg uit waarom zijn inkomen laag blijft.

  1. 1

    Zijn inkomen is laag, dus hij houdt weinig geld over.

Veelgemaakte fouten

  • Veel leerlingen zien armoede alleen als een probleem van de bevolking zelf. Beschrijf daarnaast ook de wereldmarkt en de invoerrechten van rijke landen.

  • Veel leerlingen verwarren immigratie en emigratie. Kijk vanuit welk land je redeneert, want vertrekken is emigratie en aankomen is immigratie.

  • Veel leerlingen denken dat schulden geld naar het arme land brengen. Bij schulden betaalt het arme land rente en aflossing, dus het geld stroomt naar het rijke land.

Snel checken

Een arm land krijgt steeds lagere prijzen voor zijn export op de wereldmarkt. Wat is het gevolg voor het land?

Welke keten past bij de vicieuze cirkel van economische onderontwikkeling?