Totale kosten: vaste en variabele kosten
Totale kosten bestaan uit twee delen: constante kosten en variabele kosten. Bij bijna elke winstberekening op het examen heb je dit onderscheid nodig.
Totale kosten (TK) zijn de som van de totale constante kosten (TCK) en de totale variabele kosten (TVK). De formule is: TK = TCK + TVK.
De totale constante kosten veranderen niet als de productie stijgt of daalt. Denk aan huur, verzekering of de afschrijving van een machine.
De totale variabele kosten veranderen wel mee met de productie. Hoe meer producten er worden gemaakt, hoe hoger de TVK. Denk aan grondstoffen, brandstof of verpakking.
Als de kosten per product constant zijn, reken je TVK uit met TVK = kosten per product × aantal producten. Bij een monopolist haal je TK vaak uit de winst en de opbrengst. Dan geldt TW = TO − TK, dus TK = TO − TW.
Wil je TCK weten, dan trek je TVK af van TK: TCK = TK − TVK.
Onthoud
TK = TCK + TVK, de totale kosten zijn altijd de som van beide delen.
Totale constante kosten blijven gelijk bij een andere productie.
Totale variabele kosten stijgen of dalen mee met het aantal producten.
Bij constante kosten per product geldt TVK = kosten per product × aantal producten.
Voorbeeld uit een echt examen
ex1
Gevraagd is de totale constante kosten van Solo bij de winstmaximale prijs van 58.000 roepia per ticket. In de tekst staat dat de winst dan 690.000 roepia is.
- 1
Met de prijsafzetfunctie vind je de afzet: 58 = −2Q + 100, dus Q = 21.
Veelgemaakte fouten
Veel leerlingen zien TCK als een bedrag per stuk, terwijl TCK juist gelijk blijft als de productie verandert.
Leerlingen verwarren TVK met de kosten per product, maar TVK krijg je door de kosten per product met het aantal te vermenigvuldigen.
Sommigen trekken TVK van de opbrengst af, terwijl je eerst TK bepaalt en pas daarna TCK uitrekent.
Snel checken
Een bakkerij heeft totale kosten van 900 euro bij een productie van 300 broden. De totale constante kosten zijn 300 euro. Hoeveel bedragen de totale variabele kosten?
Welke kosten veranderen niet wanneer een bedrijf meer of minder producten maakt?