Intertemporele ruil: vermogen vragen of aanbieden
Bij intertemporele ruil kies je tussen nu besteden en later besteden. Die keuze bepaalt of je geld leent of spaart, en daarmee mede de rente op de geldmarkt.
Intertemporele ruil gaat over geld ruilen tussen het heden en de toekomst. Wie nu minder uitgeeft dan het inkomen van nu toelaat, spaart en biedt vermogen aan. Wie nu meer wil besteden, leent en vraagt vermogen. De rente is de prijs van geld over tijd.
Twee argumenten bepalen die keuze. Het eerste is de tijdsvoorkeur. Dat is de mate waarin iemand consumptie nu verkiest boven consumptie later. Hoe hoger de tijdsvoorkeur, hoe liever iemand nu besteedt en hoe minder hij spaart.
Het tweede argument is de risico-aversie. Een risico-averse persoon wil zekerheid. Hij houdt daarom vaak een financiële buffer aan en spaart daarvoor. Zo biedt hij vermogen aan, ook als de rente laag is.
De twee argumenten werken op de geldmarkt door in vraag en aanbod.
- Een hoge tijdsvoorkeur vergroot de vraag naar geld, want gezinnen lenen meer, en verkleint het aanbod, want ze sparen minder.
- Een hoge risico-aversie vergroot juist het aanbod van geld, omdat men meer spaart als buffer.
De uitkomst op de geldmarkt hangt dus af van beide argumenten samen.
Onthoud
Vermogen aanbieden betekent sparen en uitlenen. Vermogen vragen betekent lenen.
Een hoge tijdsvoorkeur betekent dat men nu liever besteedt dan later.
Gezinnen met een hoge tijdsvoorkeur vragen meer geld en bieden minder aan.
Risico-aversie leidt tot meer sparen als financiële buffer.
Voorbeeld uit een echt examen
ex1
Je moet uitleggen welk effect een hoge tijdsvoorkeur van gezinnen op de rente heeft. Het gaat om de geldmarktrente.
- 1
Gezinnen met een hoge tijdsvoorkeur willen nu meer consumeren.
Veelgemaakte fouten
Je denkt dat een hoge tijdsvoorkeur tot meer sparen leidt. Beschrijf liever dat gezinnen nu meer willen consumeren en daarom minder sparen.
Je verwart vraag en aanbod van geld. Denk eraan dat lenen de vraag naar geld is en sparen het aanbod.
Je geeft alleen het effect op de consumptie. Leg ook uit wat er met de rente gebeurt.
Snel checken
Gezinnen krijgen een lagere tijdsvoorkeur. Wat gebeurt er met de geldmarktrente?
Een gezin is sterk risico-avers. Wat doet dit gezin waarschijnlijk?