Rentebeleid van de centrale bank
Met rentebeleid stuurt de centrale bank de rente en daarmee de hoeveelheid geld in de economie. Bij het examen gebruik je dit om te verklaren wat een rentewijziging doet met banken, bedrijven en de conjunctuur.
De ECB bepaalt met de refi-rente de rente die in de eurozone geldt. De Centrale Bank van een lidstaat bereikt die aangekondigde rente door interventies op de geldmarkt.
Een hogere rente maakt lenen duurder. Banken verlenen daardoor minder krediet, en dat betekent een lagere geldhoeveelheid. Bij een lagere rente gaat het andersom. Er komt meer krediet en de geldhoeveelheid stijgt.
Krap monetair beleid betekent dat de centrale bank de rente verhoogt. Ruim monetair beleid betekent dat zij de rente verlaagt. De rente werkt vooral via leningen en sparen op de bestedingen.
Bij het uitleggen van een gevolg is het handig om de keten stap voor stap te volgen. Eerst verandert de rente, dan verandert de kredietverlening, en daarna verandert de geldhoeveelheid of de bestedingen.
Onthoud
De ECB bepaalt de refi-rente en daarmee de rente in de eurozone.
Een hogere rente leidt tot minder kredietverlening en een lagere geldhoeveelheid.
Een lagere rente leidt tot meer kredietverlening en een hogere geldhoeveelheid.
De Centrale Bank bereikt de aangekondigde rente via interventies op de geldmarkt.
Voorbeeld uit een echt examen
ex2
Bij deze vraag moet je uitleggen waarom het rentebeleid van de ECB voor Kroatië procyclisch kan werken. Het gaat om een laagconjunctuur in Kroatië en een hoogconjunctuur in het merendeel van de lidstaten.
- 1
Het merendeel van de eurolanden zit in een hoogconjunctuur, met hoge inflatie.
Veelgemaakte fouten
Leerlingen halen de rente en de geldhoeveelheid door elkaar. Schrijf eerst op dat de rente verandert, en leid daarna af wat er met de geldhoeveelheid gebeurt.
Leerlingen denken dat een hogere rente meer krediet oplevert. Bedenk dat lenen duurder wordt, dus banken en kredietnemers doen minder.
Leerlingen vergeten het effect van de rente op de bestedingen. Schrijf er altijd bij welke groep minder gaat besteden, zoals huishoudens of bedrijven.
Snel checken
De centrale bank voert krap monetair beleid. Wat gebeurt er met de geldhoeveelheid?
Hoe bereikt de Centrale Bank de aangekondigde rente?