Een keuze maken tussen elektrische apparaten
Bij apparaten die hetzelfde doen let je op energiegebruik, rendement, capaciteit, levensduur en veiligheid. Met die gegevens kun je een goede keuze onderbouwen, bijvoorbeeld bij lampen, accu's en huishoudelijke apparaten.
Bij een keuze tussen gelijksoortige apparaten kijk je naar meerdere dingen tegelijk. Het energiegebruik is er één van. Het rendement laat zien hoeveel van de energie nuttig wordt omgezet. Daarnaast tel je de levensduur, de capaciteit en de veiligheid mee.
Het energiegebruik reken je uit met het vermogen en de gebruikstijd. Het vermogen staat op het apparaat, in watt. Vermenigvuldig dat met de tijd en je krijgt de energie in wattuur of kilowattuur. Een gloeilamp van 60 W en een LED van 8 W geven ongeveer even veel licht. De LED gebruikt dus veel minder energie voor hetzelfde resultaat.
Een gloeilamp zet veel energie om in warmte. Een LED zet een groter deel om in licht. Daarom heeft de LED een hoger rendement. Een hoger rendement betekent minder verspilde energie.
Bij accu's gaat het om de capaciteit. Die staat vaak in mAh of Wh. Een accu met een grotere capaciteit kan langer energie leveren. Let ook op de levensduur, want een accu die snel slijt moet vaker worden vervangen.
Bij apparaten zoals een LCD-scherm of een smartphone speelt veiligheid mee. Lees de gebruiksaanwijzing en kijk naar het keurmerk. Zo zie je of het apparaat aan de eisen voldoet.
Onthoud
Energiegebruik reken je uit met vermogen maal tijd.
Een hoger rendement betekent dat er minder energie verloren gaat als warmte.
Bij accu's zegt de capaciteit hoeveel energie erin past.
De levensduur bepaalt hoe vaak je iets moet vervangen.
Veiligheid en keurmerken horen ook bij de afweging.
Voorbeeld uit een echt examen
none
Je wilt één lamp kiezen voor 1000 uur licht. Een gloeilamp van 60 W en een LED van 8 W geven ongeveer even veel licht.
- 1
De gloeilamp heeft een vermogen van 60 W, dat is 0,060 kW.
Veelgemaakte fouten
Alleen op de aanschafprijs kiezen is een fout. Reken ook het energiegebruik en de levensduur mee.
Denk niet dat een apparaat alle energie nuttig omzet. Een deel gaat altijd verloren als warmte, zoals bij een gloeilamp.
Let bij accu's op de capaciteit en niet alleen op de spanning. Een hoger getal in mAh of Wh betekent meer energie.
Snel checken
Een accu van 2000 mAh en een accu van 3000 mAh hebben dezelfde spanning. Welke uitspraak klopt?
Een LED van 8 W en een gloeilamp van 60 W geven ongeveer even veel licht. Welke uitspraak klopt?