het vermogen van apparaten, het totale vermogen en het energieverbruik berekenen in serieschakelingen en parallelschakelingen

Sinds 2018 27× de hoofdzaak van een examenvraag, voor het laatst in 2026.

Elektrische energie: vermogen en energieverbruik

In deze les reken je het vermogen en het energieverbruik van apparaten uit. Je leert ook hoe het totale vermogen werkt bij een serieschakeling en een parallelschakeling.

Het vermogen P van een apparaat zegt hoeveel energie het per seconde omzet. De eenheid is watt (W). Een apparaat van 450 W zet dus elke seconde 450 J om.

De energie reken je uit met E = P · t. Is P in watt, dan is t in seconden en komt E uit in joule. Is P in kilowatt, dan is t in uur en komt E uit in kWh. Met 1 kWh = 3,6 · 10⁶ J kun je beide eenheden omrekenen.

Bij een serieschakeling staan apparaten achter elkaar in één stroomkring. Bij een parallelschakeling staan ze naast elkaar. Elk apparaat krijgt dan de volle spanning van de bron.

Het totale vermogen is de som van de vermogens van alle apparaten. Het totale energieverbruik reken je uit met het totale vermogen maal de tijd. Zo, dan weet je hoeveel energie de hele schakeling in die tijd gebruikt.

Onthoud

  • Vermogen is de energie die een apparaat per seconde omzet, in watt.

  • Met E = P · t reken je energie uit in joule of in kWh.

  • Zet de tijd om naar seconden of uur, afhankelijk van de eenheid van P.

  • In een parallelschakeling krijgt elk apparaat de volle spanning van de bron.

  • Het totale vermogen is de som van de vermogens van de apparaten.

Voorbeeld uit een echt examen

ex2

Een melkopschuimer staat 2,5 minuut aan met een vermogen van 450 W. Bereken de opgenomen energie.

  1. 1

    Gegeven zijn P = 450 W en t = 2,5 min.

Veelgemaakte fouten

  • Minuten invullen in E = P · t terwijl P in watt is, geeft een fout antwoord. Reken de tijd eerst om naar seconden.

  • Vermogen en energie door elkaar halen. Vermogen is per seconde, energie is het totaal over een bepaalde tijd.

  • Bij een parallelschakeling denken dat het totale vermogen kleiner wordt. Tel de vermogens gewoon bij elkaar op.

Snel checken

Twee lampen van 40 W en 60 W staan parallel op dezelfde bron. Wat is het totale vermogen?

Een waterkoker heeft een vermogen van 1200 W en staat 15 minuten aan. Hoeveel energie gebruikt hij?