Milieu- en gezondheidseffecten van energiegebruik
Bij het gebruik van energie ontstaan stoffen en warmte die schade doen aan het milieu en aan je gezondheid. In het examen moet je deze effecten kunnen noemen en uitleggen.
Bij verbranding van brandstoffen zoals aardgas, kolen en benzine ontstaan verschillende stoffen. Sommige daarvan vervuilen de lucht en andere veroorzaken een klimaatprobleem.
Luchtverontreiniging ontstaat door stoffen zoals fijnstof, stikstofoxiden en zwaveldioxide. Deze stoffen komen vrij bij verkeer, fabrieken en centrales.
Zure regen ontstaat wanneer zwaveldioxide en stikstofoxiden reageren met water in de lucht. Er ontstaan zuren die met de regen naar beneden komen. Zure regen tast bossen en meren aan.
Het broeikaseffect wordt veroorzaakt door gassen zoals koolstofdioxide. Deze gassen houden warmte van de zon vast in de atmosfeer. Daardoor warmt de aarde op.
Thermische verontreiniging ontstaat wanneer warm water uit een centrale in een rivier of meer wordt geloosd. Het water wordt warmer, en dat is slecht voor waterplanten en vissen.
Vervuilende stoffen prikkelen ook je slijmvliezen. Denk aan je ogen en je luchtwegen. Hierdoor krijg je last van irritatie, hoesten of zelfs beschadiging.
Onthoud
Luchtverontreiniging ontstaat door stoffen die bij verbranding vrijkomen, zoals fijnstof en zwaveldioxide.
Zwaveldioxide en stikstofoxiden veroorzaken zure regen.
Koolstofdioxide versterkt het broeikaseffect.
Warm koelwater uit centrales vormt thermische verontreiniging.
Vervuilende stoffen irriteren en beschadigen ogen, slijmvliezen en luchtwegen.
Voorbeeld uit een echt examen
none
Een kolencentrale stoot zwaveldioxide uit. Welke milieueffecten en welk gezondheidseffect kunnen hiervan optreden?
- 1
Zwaveldioxide reageert met water in de lucht tot zuren.
Veelgemaakte fouten
Zure regen en het broeikaseffect door elkaar halen. Zure regen komt door zuren in de neerslag, het broeikaseffect door warmte die de aarde vasthoudt.
Denken dat alleen fabrieken lucht vervuilen. Ook verkeer en huishoudens stoten stoffen uit zoals stikstofoxiden en fijnstof.
Thermische verontreiniging zien als chemische vervuiling. Warm water schaadt waterdieren, ook als er niets giftigs in het water komt.
Snel checken
Welk gas ontstaat bij volledige verbranding van aardgas en versterkt het broeikaseffect?
Zwaveldioxide en stikstofoxiden reageren met water in de lucht. Welk milieueffect ontstaat hierdoor?