Toonhoogte van een snaar
Bij een snaarinstrument hangt de toonhoogte af van hoe de snaar trilt. Je leert hier hoe lengte en spankracht die trilling en dus de toon beïnvloeden.
Een snaar maakt geluid doordat hij heen en weer trilt. Het aantal trillingen per seconde noemen we de frequentie. Hoe hoger de frequentie, hoe hoger de toon die je hoort.
Twee dingen bepalen de frequentie van een snaar: de spankracht in de snaar en de lengte van de snaar. Een musicus kan beide veranderen.
De spankracht bepaalt hoe snel de snaar terugveert. Een strakker gespannen snaar trilt sneller. De toon wordt dan hoger. Daarom draait een gitarist de stemschroef aan om een snaar hoger te stemmen.
De lengte van het trillende deel is de tweede factor. Een korte snaar trilt sneller dan een lange snaar, bij dezelfde spankracht. Als je een snaar met je vinger tegen de hals drukt, wordt het trillende deel korter. De toon wordt dan hoger.
Onthoud dus: meer spankracht geeft een hogere toon, en een kortere snaar geeft een hogere toon.
Onthoud
Frequentie is het aantal trillingen per seconde, en die bepaalt de toonhoogte.
Een strakker gespannen snaar trilt sneller en klinkt hoger.
Een kortere snaar trilt sneller en klinkt hoger.
Met een vinger op de hals verkort je het trillende deel van de snaar.
Voorbeeld uit een echt examen
none
Een gitarist drukt een snaar met zijn vinger tegen de hals, bij dezelfde spankracht. Wat gebeurt er met de toonhoogte?
- 1
Bij het indrukken wordt het deel van de snaar dat trilt korter.
Veelgemaakte fouten
Denk niet dat een langere snaar een hogere toon geeft. Een korte snaar trilt sneller en klinkt hoger.
Verwar spankracht niet met een lagere toon. Een sterker gespannen snaar geeft een hogere toon.
Houd luidheid los van toonhoogte. Hoe hard je een snaar aanslaat, verandert de toon niet.
Snel checken
Een gitarist draait de stemschroef aan, zodat de snaar sterker wordt gespannen. Wat gebeurt er met de toonhoogte?
Snaar A is twee keer zo lang als snaar B. Beide snaren hebben dezelfde spankracht. Welke snaar klinkt hoger?