Vraag 19Plastic-etende bacterie
Uitwerkbijlage
Print de uitwerkbijlageDeze vraag beantwoord je op de uitwerkbijlage. Print hem en vul hem in, of neem de figuur over op papier. Stuur daarna een foto van wat je hebt ingevuld.
Schreef je op papier? Maak een foto van de ingevulde uitwerkbijlage. Je foto blijft privé en de nakijker leest hem. Zet je naam er niet op.
Hoe pak je dit aan?
- Zoek eerst in Binas-tabel 67H1 op welke restgroep bij serine hoort.
- Bekijk in figuur 2 welke atomen van BHET een waterstofbrug kunnen vormen.
- Let daarna op welk atoom van de aminozuur-eenheid de brug geeft en welk atoom hem ontvangt.
- Teken de stippellijnen alleen tussen de twee atomen die je hebt gekozen.
Hier verliezen leerlingen punten
- Een restgroep die je niet uit de tabel overneemt levert geen punt op, ook niet als hij er ongeveer uitziet.
- Een stippellijn die naar een atoom loopt dat niet aan BHET hangt, telt niet mee.
- Teken alleen de twee gevraagde waterstofbruggen, want een extra onjuiste brug kost je een deelpunt.
Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.
De vraag als tekst
Het polymeer polyethyleentereftalaat (PET), waarvan PET-flessen worden gemaakt, is slecht afbreekbaar en wordt vaak op vuilnisbelten gestort. Japanse onderzoekers hebben in 2016 in slib van een vuilnisbelt een soort bacterie aangetroffen die PET kan afbreken. Deze bacterie bleek het enzym PET-ase te produceren, dat de afbraak van PET mogelijk maakt. Dit enzym kan de oplossing zijn voor onze berg PET-afval die steeds groter wordt. In figuur 1 is de eerste stap van deze afbraakreactie weergegeven. figuur 1
Wanneer PET-ase aan een molecuul PET gebonden is, vindt de afbraakreactie plaats. PET-ase kan een molecuul PET doormidden ‘knippen’ bij de karakteristieke groep die in figuur 1 is aangeduid met de cijfers 1, 2 en 3.
Om de structuur van het enzym PET-ase te achterhalen, gebruikten onderzoekers een tussenproduct van de afbraak van PET: de stof BHET. De structuurformule van BHET is in figuur 2 weergegeven. figuur 2 Uit onderzoek blijkt dat drie aminozuur-eenheden van het enzym PET-ase een belangrijke rol spelen bij de afbraak van BHET door PET-ase. Dit zijn serine, histidine en asparaginezuur. De restgroepen van deze aminozuur-eenheden zijn door middel van waterstofbruggen met elkaar of met het molecuul BHET verbonden. Op de uitwerkbijlage zijn deze aminozuur-eenheden, een molecuul BHET en hun onderlinge bindingen (deels vereenvoudigd en onvolledig) weergegeven. Van de aminozuur-eenheid Ser ontbreekt de restgroep. Er is één waterstofbrug weergegeven, tussen de OH -groep van Asp en een N -atoom van His . In dit geval gaat het N -atoom namelijk een waterstofbrug aan.
Maak de weergave op de uitwerkbijlage compleet. − Teken de ontbrekende restgroep van de serine-eenheid op de juiste plaats. Gebruik Binas-tabel 67H1 of ScienceData-tabel 13.7c. − Teken door middel van een stippellijn (• • •) de volgende twee waterstofbruggen: 1 een waterstofbrug tussen de serine-eenheid en BHET; 2 een waterstofbrug tussen de histidine-eenheid en BHET.