Hechting aan een oppervlak: hydrofiel en hydrofoob
Waarom blijft de ene stof wel aan een oppervlak plakken en de andere niet? In deze les zie je hoe de soort deeltjes op het oppervlak dat bepaalt.
Deeltjes kunnen zich hechten aan een oppervlak. Of dat lukt, hangt af van de soort deeltjes die op het oppervlak zitten en van de soort deeltjes die je wilt laten hechten.
Deeltjes trekken elkaar aan met intermoleculaire krachten. Polaire deeltjes trekken elkaar aan via waterstofbruggen of dipool-dipoolkrachten. Apolaire deeltjes trekken elkaar alleen aan met zwakke van der Waalskrachten. Hoe sterker de aantrekking, hoe sterker de hechting.
Een oppervlak is hydrofiel als water er goed op hecht. Dat oppervlak bevat polaire groepen, zoals OH-groepen. Glas is daar een voorbeeld van. Water spreidt zich dan uit over het glas.
Een oppervlak is hydrofoob als water er slecht op hecht. Dat oppervlak bestaat vooral uit apolaire deeltjes, zoals bij vet of was. Water kan daar alleen zwakke krachten vormen. Het water blijft dan in bolletjes liggen.
Hydrofiel betekent waterminnend. Hydrofoob betekent waterschuw. Het gaat hier om de hechting van water aan het oppervlak.
Onthoud
Hechting hangt af van de soort deeltjes op het oppervlak.
Polaire oppervlakken hechten polaire deeltjes sterk, zoals water.
Apolaire oppervlakken hechten water slecht.
Hydrofiel betekent waterminnend en hydrofoob betekent waterschuw.
Voorbeeld uit een echt examen
none
Waarom spreidt een waterdruppel zich uit op glas, maar blijft ze als bolletje liggen op een ingevet oppervlak?
- 1
Glas heeft OH-groepen aan het oppervlak. Die groepen zijn polair.
Veelgemaakte fouten
Leerlingen denken dat een stof hecht omdat ze in water oplost. Kijk liever naar de soort deeltjes op het oppervlak en of die polair of apolair zijn.
Leerlingen verwarren hydrofiel en hydrofoob. Onthoud dat hydrofiel waterminnend betekent en hydrofoob waterschuw.
Snel checken
Welk deeltje hecht het sterkst aan een apolair oppervlak?
Welke uitspraak over een hydrofiel oppervlak klopt?