Hechting aan een oppervlak: polair en apolair
Waarom blijft water aan glas hangen, terwijl het van een vetlaag afrolt? Het antwoord ligt in de soorten deeltjes die aanwezig zijn, en dat vraagt het examen je uit te leggen.
Deeltjes hechten aan een oppervlak door aantrekking. Hoe sterk die aantrekking is, hangt af van de soorten deeltjes in het oppervlak en in de stof die eraan hecht.
Een polair deeltje heeft een kant die iets positief is en een kant die iets negatief is. Een apolair deeltje heeft zulke kanten niet. Polaire deeltjes trekken elkaar aan. Apolaire deeltjes trekken polaire deeltjes nauwelijks aan.
Water is polair. Glas is ook polair, dus water hecht goed aan glas. Paraffine is apolair. Water hecht daar slecht aan, omdat er weinig aantrekking is.
Bij water gebruik je de begrippen hydrofiel en hydrofoob. Een hydrofiel oppervlak trekt water aan, en dat oppervlak is meestal polair. Een hydrofoob oppervlak stoot water af, en dat oppervlak is meestal apolair. Op zo'n oppervlak vormt water druppels.
Onthoud
Polaire deeltjes hebben een positieve en een negatieve kant en trekken elkaar aan.
Apolaire deeltjes hebben die kanten niet en hechten slecht aan polaire deeltjes.
Water is polair, daarom hecht het goed aan een polair oppervlak zoals glas.
Hydrofiel betekent water aantrekkend, hydrofoob betekent water afstotend.
Voorbeeld uit een echt examen
none
Een waterdruppel blijft op een glasplaat liggen, maar op een vetlaag rolt hij eraf. Welke stof hecht beter aan water, en waarom?
- 1
Glas is een polair oppervlak en trekt polaire deeltjes aan.
Veelgemaakte fouten
Denk niet dat alle stoffen goed hechten aan water. Kijk eerst of het oppervlak polair of apolair is.
Gebruik hydrofiel en hydrofoob niet als namen voor de bouw van een deeltje. Ze beschrijven de reactie op water.
Redeneer niet alleen met het materiaal zelf. Let op welke deeltjes aan het oppervlak zitten en welke eraan hechten.
Snel checken
Welk oppervlak trekt water het sterkst aan?
Welke combinatie past bij een oppervlak waarop water druppels vormt?