Examenstof Scheikunde vwo
De onderwerpen uit de syllabus voor het centraal examen, met hoe vaak elk onderwerp sinds 2018 de hoofdzaak van een examenvraag was. Open een onderwerp voor uitleg en oefenvragen.
L1Structuur en functie
28 vragen · 6%- L1.1De kandidaat kan de volgende biologische vakbegrippen herkennen en gebruiken:nog niet gevraagd
- L1.2De kandidaat kan de fotosynthese van glucose beschrijven als een proces waarbij licht energie wordt omgezet in chemische energie:nog niet gevraagd
- L1.3De kandidaat kan op microniveau de structuur beschrijven van:19× · laatst 2026
- L1.4De kandidaat kan de afbraak van voedingsstoffen beschrijven als een chemisch proces, waarbij de producten als basis kunnen dienen voor het maken van lichaamseigen stoffen;1× · laatst 2025
- L1.5De kandidaat kan de functie van eiwitten, koolhydraten, nucleïnezuren en vetten in de levende natuur benoemen:nog niet gevraagd
- L1.6De kandidaat kan de stappen in de eiwitsynthese beschrijven, en maakt daarbij gebruik van:8× · laatst 2026
L2Reactiviteit en selectiviteit
7 vragen · 2%- L2.1De kandidaat kan bij de werking van een enzym als biokatalysator de kinetiek van de reactie tussen enzym en substraat kwalitatief verklaren en daarbij de volgende begrippen gebruiken:5× · laatst 2025
- L2.2De kandidaat kan de specificiteit en selectiviteit van een enzym beschrijven aan de hand van de ruimtelijke structuur en de functionele groepen:1× · laatst 2025
- L2.3De kandidaat kan aangeven welke factoren een rol spelen bij het transport van stoffen in het lichaam:1× · laatst 2026
M1Deeltjesmodellen
74 vragen · 16%- M1.1De kandidaat kan het symbool of de (molecuul)formule geven van de volgende stoffen en ionen als de naam is gegeven en omgekeerd:1× · laatst 2026
- M1.2De kandidaat kan de molecuulformule geven van een moleculaire stof opgebouwd uit twee atoomsoorten (binaire moleculaire stof) aan de hand van de systematische IUPAC-naam en omgekeerd.3× · laatst 2026
- M1.3De kandidaat kan de volgende begrippen gebruiken:1× · laatst 2024
- M1.4De kandidaat kan met behulp van een atoommodel de bouw van atomen, radicalen en ionen beschrijven en daarbij de volgende begrippen gebruiken:8× · laatst 2023
- M1.5De kandidaat kan de opbouw van het periodiek systeem beschrijven, en daarbij:nog niet gevraagd
- M1.6De kandidaat kan de opbouw van het periodiek systeem gebruiken om de structuur van de elektronenwolk te beschrijven en kan:nog niet gevraagd
- M1.7De kandidaat kan op basis van de formule van een stof aangeven tot welke categorie stoffen deze behoort:nog niet gevraagd
- M1.8De kandidaat kan het verschil tussen ontleedbare en niet-ontleedbare stoffen beschrijven op microniveau.nog niet gevraagd
- M1.9De kandidaat kan het verschil tussen een moleculaire stof en een zout beschrijven op microniveau.nog niet gevraagd
- M1.10De kandidaat kan de verhoudingsformule van een zout geven aan de hand van de ionen en de systematische IUPAC-naam en omgekeerd.2× · laatst 2025
- M1.11De kandidaat kan kristalwater herkennen in de gegeven formule van een hydraat (notatie ∙nH2O).nog niet gevraagd
- M1.12De kandidaat kan bij het weergeven van de microstructuur van een verbinding de volgende begrippen gebruiken:4× · laatst 2026
- M1.13De kandidaat kan in structuurformules van organische verbindingen functionele/karakteristieke groepen herkennen:8× · laatst 2026
- M1.14De kandidaat kan met behulp van de structuurformule van koolstofverbindingen met een al dan niet vertakte koolstofketen met maximaal tien koolstofatomen met hoogstens twee soorten functionele/karakteristieke groepen de systematische IUPAC-naam aangeven en omgekeerd:5× · laatst 2026
- M1.15De kandidaat kan van een gegeven molecuulformule, formule van (samengestelde) ionen/radicalen of structuurformule een lewisstructuur geven en kan daarbij gebruiken:25× · laatst 2026
- M1.16De kandidaat kan met behulp van de Valentie-Schil-Elektronen-Paar-Repulsie-Theorie (VSEPR-theorie) de ruimtelijke bouw van samengestelde ionen en moleculen, of delen daarvan, aangeven:2× · laatst 2026
- M1.17De kandidaat kan in een (lewis)structuur de plaats van formele en partiële ladingen aangeven.2× · laatst 2026
- M1.18De kandidaat kan in redeneringen vormen van isomerie beschrijven en met structuurformules weergeven:13× · laatst 2026
M2Eigenschappen en modellen
2 vragen · 0%M3Bindingen en eigenschappen
32 vragen · 7%- M3.1De kandidaat kan de volgende soorten bindingen beschrijven op microniveau:19× · laatst 2026
- M3.2De kandidaat kan de roosteropbouw van een stof beschrijven op microniveau:nog niet gevraagd
- M3.3De kandidaat kan stofeigenschappen in verband brengen met de sterkte van de binding tussen de deeltjes waarmee de betreffende stof wordt voorgesteld:3× · laatst 2026
- M3.4De kandidaat kan voor de volgende processen op microniveau beschrijven welk(e) soort(en) binding(en) verbroken/gevormd worden:nog niet gevraagd
- M3.5De kandidaat aangeven of een molecuul een dipool/polair is, en maakt daarbij gebruik van:3× · laatst 2025
- M3.6De kandidaat kan de termen hydrofoob en hydrofiel in verband brengen met verschillen in soorten binding:2× · laatst 2026
- M3.7De kandidaat kan verschillen in oplosbaarheid/mengbaarheid van moleculaire stoffen in verband brengen met de volgende begrippen:4× · laatst 2026
- M3.8De kandidaat kan de hechting van deeltjes aan een oppervlak in verband brengen met aanwezige soorten deeltjes en kan daarbij de volgende begrippen gebruiken:1× · laatst 2026
- M3.9De kandidaat kan beschrijven welke soorten bindingen worden verbroken/gevormd bij het oplossen in water van:nog niet gevraagd
- M3.10De kandidaat kan een verband leggen tussen de oplosbaarheid van een zout en de toepassing van dat zout:nog niet gevraagd
M4Bindingen, structuren en eigenschappen
3 vragen · 1%M5Macroscopische eigenschappen
3 vragen · 1%M6Redeneren in termen van structuur-eigenschappen
1 vragen · 0%R&A1Grootheden en relaties
69 vragen · 15%- R&A1.1De kandidaat kan de volgende principes gebruiken in berekeningen aan en beschrijvingen van chemische processen:38× · laatst 2026
- R&A1.2De kandidaat kan bij berekeningen de volgende begrippen/grootheden en relaties gebruiken:18× · laatst 2026
- R&A1.3De kandidaat kan bij berekeningen met massa, volume en hoeveelheid de volgende begrippen gebruiken:nog niet gevraagd
- R&A1.4De kandidaat kan bij berekeningen van de pH de volgende begrippen en relaties gebruiken:10× · laatst 2026
- R&A1.5De kandidaat kan van een oplossing met bekende concentratie van een zuur of van een base de pH berekenen of omgekeerd uit de pH de concentratie berekenen:nog niet gevraagd
- R&A1.6De kandidaat kan voor een gegeven evenwicht de evenwichtsvoorwaarde geven en kan berekeningen uitvoeren aan evenwichten:3× · laatst 2026
R&A2Scheiding en analyse
24 vragen · 5%- R&A2.1De kandidaat kan in redeneringen over analyse- en/of scheidingsmethodes de volgende begrippen gebruiken:8× · laatst 2026
- R&A2.2De kandidaat kan voor scheidingsmethodes toelichten op welk verschil van (stof)eigenschap ze berusten en beargumenteren waarom ze bij een bepaald proces worden gebruikt.5× · laatst 2026
- R&A2.3De kandidaat kan een (gas)chromatogram interpreteren:6× · laatst 2025
- R&A2.4De kandidaat kan een massaspectrum interpreteren:5× · laatst 2025
R&A3Behoudswetten en kringlopen
1 vragen · 0%R1Chemische processen
105 vragen · 23%- R1.1De kandidaat kan de volgende begrippen gebruiken:4× · laatst 2026
- R1.2De kandidaat kan van de volgende processen een reactievergelijking geven:46× · laatst 2026
- R1.3De kandidaat kan de volgende reactiesoorten herkennen:6× · laatst 2026
- R1.4De kandidaat kan de notatie van de volgende oplossingen geven als de naam is gegeven en omgekeerd:nog niet gevraagd
- R1.5De kandidaat kan de volgende deeltjes als zuren herkennen: HCl, H2SO4, HNO3, H2O + CO2 / 'H2CO3', H3PO4, CH3COOH1× · laatst 2026
- R1.6De kandidaat kan de volgende deeltjes als basen herkennen: NH3, OH–, CO32–, O2–, HCO3−3× · laatst 2024
- R1.7De kandidaat kan reacties tussen zuren en basen beschrijven met een reactievergelijking.5× · laatst 2026
- R1.8De kandidaat kan het verschil tussen sterke en zwakke zuren aangeven.nog niet gevraagd
- R1.9De kandidaat kan beschrijven wat buffersystemen zijn en kan aangeven hoe deze werken.1× · laatst 2026
- R1.10De kandidaat kan met behulp van de standaardelektrodepotentiaal de relatieve sterkte van een reductor of oxidator aangeven.nog niet gevraagd
- R1.11De kandidaat kan in een gegeven reactie de oxidator en de reductor aangeven.2× · laatst 2026
- R1.12De kandidaat kan de vergelijking van een halfreactie afleiden met behulp van het gegeven redoxkoppel.11× · laatst 2026
- R1.13De kandidaat kan een totaalvergelijking van een redoxreactie afleiden met behulp van gegeven halfreacties.4× · laatst 2026
- R1.14De kandidaat kan een elektrochemische cel beschrijven en daarbij de volgende begrippen gebruiken:7× · laatst 2026
- R1.15De kandidaat kan bij organisch-chemische reacties aangeven welke bindingen verbroken en gevormd worden, en daarbij zo nodig gebruik maken van lewisstructuren:4× · laatst 2026
- R1.16De kandidaat kan bij organisch-chemische reacties de reactievergelijking geven in structuurformules en lewisstructuren:11× · laatst 2026
- R1.17De kandidaat kan aan de hand van een gegeven reactie een reactie met analoge verbindingen beschrijven.nog niet gevraagd
R2Reactiekinetiek
28 vragen · 6%- R2.1De kandidaat kan een verband leggen tussen de structuurformule van een (co)polymeer en de structuurformule(s) van het/de monome(e)r(en):14× · laatst 2026
- R2.2De kandidaat kan de diverse stappen in het reactiemechanisme van een additiepolymerisatie beschrijven:1× · laatst 2025
- R2.3De kandidaat kan bij polymerisatiereacties een verband leggen tussen het reactiemechanisme en:2× · laatst 2026
- R2.4De kandidaat kan aangeven dat reacties vaak in een aantal stappen verlopen:1× · laatst 2021
- R2.5De kandidaat kan van een gegeven reactiemechanisme een beschrijving geven van de verplaatsing van elektronen/elektronenparen:10× · laatst 2026
R3Reactiesnelheid en katalyse
9 vragen · 2%R4Chemisch evenwicht
13 vragen · 3%- R4.1De kandidaat kan bij de beschrijving van chemische processen de volgende begrippen gebruiken:1× · laatst 2025
- R4.2De kandidaat kan de beïnvloeding van de ligging/verschuiving van het evenwicht verklaren aan de hand van:12× · laatst 2026
- R4.3De kandidaat kan de invloed van een katalysator op een chemisch proces toelichten:nog niet gevraagd
R5Energie
24 vragen · 5%- R5.1De kandidaat kan de volgende begrippen gebruiken:6× · laatst 2026
- R5.2De kandidaat kan een energiediagram geven van een reactie.2× · laatst 2026
- R5.3De kandidaat kan de reactiewarmte van een reactie berekenen met behulp van vormingswarmtes.13× · laatst 2026
- R5.4De kandidaat kan de vormingswarmte van een stof berekenen met behulp van de reactiewarmte van een reactie en vormingswarmtes.1× · laatst 2022
- R5.5De kandidaat kan bij omzettingen van chemische energie redeneren aan de hand van berekeningen, en maakt daarbij gebruik van de wet van behoud van energie:2× · laatst 2026
T1Industriële processen
16 vragen · 4%- T1.1De kandidaat kan de volgende begrippen gebruiken:4× · laatst 2026
- T1.2De kandidaat kan met gegevens over een industrieel proces dit proces met een blokschema beschrijven.12× · laatst 2026
- T1.3De kandidaat kan van een industrieel proces de gekozen reactieomstandigheden en scheidingsstappen toelichten.nog niet gevraagd
T2Groene chemie
9 vragen · 2%- T2.1De kandidaat kan toelichten welke aspecten van groene chemie bij het ontwerpen van industriële processen een rol hebben gespeeld:4× · laatst 2026
- T2.2De kandidaat kan aan de hand van formules uit groene chemie berekeningen uitvoeren en conclusies trekken over processen:5× · laatst 2026
- T2.3De kandidaat kan chemische processen relateren aan:nog niet gevraagd
T3Duurzame energieproductie
0 vragen · 0%T4Milieu en gezondheid
1 vragen · 0%T5Energieomzettingen
1 vragen · 0%- T5.1De kandidaat kan beschreven processen met elkaar vergelijken op het gebied van duurzaamheid en een keuze voor een proces beargumenteren:nog niet gevraagd
- T5.2De kandidaat kan brandstoffen met elkaar vergelijken, voorstellen voor aanpassing(en) beoordelen en redeneren over aspecten van duurzaamheid die daarbij een rol spelen:1× · laatst 2026
T6Duurzaamheid
0 vragen · 0%- T6.1De kandidaat kan de rol van levenscycli van stoffen, materialen en producten aangeven in termen van duurzaamheid;nog niet gevraagd
- T6.2De kandidaat kan met behulp van kennis over levenscycli van stoffen, materialen en producten voorstellen formuleren voor een keuze tussen alternatieven bij gebruik van stoffen, materialen in industriële processen;nog niet gevraagd
- T6.3De kandidaat kan in de context van duurzaamheid de maatschappelijke betekenis van de chemie benoemen;nog niet gevraagd
- T6.4De kandidaat kan de wereldvraagstukken: wereldvoedselvoorziening, duurzame energievoorziening, (drink)watervoorziening, beschikbaarheid van grondstoffen, opwarming van de aarde en vervuiling van de aarde relateren aan chemische concepten;nog niet gevraagd
- T6.5De kandidaat kan beschrijven dat elektrische energie kan worden gebruikt voor:nog niet gevraagd