Reactiewarmte berekenen met vormingswarmtes
Met vormingswarmtes uit de Binas reken je de reactiewarmte van een reactie uit. Dit onderwerp komt bij het centraal examen vaak terug bij energie in chemische processen.
Reactiewarmte is de energie die bij een reactie vrijkomt of nodig is. Je berekent haar met vormingswarmtes uit de Binas. De vormingswarmte van een stof is de energie die vrijkomt of nodig is bij het maken van 1 mol van die stof uit de elementen. Voor een element in zijn standaardtoestand is de vormingswarmte nul.
De rekenregel is ΔHr = som van de vormingswarmtes van de producten − som van de vormingswarmtes van de reactanten. Vermenigvuldig elke vormingswarmte eerst met de coëfficiënt uit de reactievergelijking. Neem daarbij het teken uit de Binas mee. Een negatieve vormingswarmte hoort bij een stof die bij het vormen energie afgeeft.
Breuken als coëfficiënt reken je gewoon mee. Zo kan een coëfficiënt van 3/4 bij S₂ voorkomen. Let ook op de eenheid. Die staat altijd per mol van een gekozen stof, meestal per mol van de stof uit de vraag.
Een positieve reactiewarmte betekent een endotherme reactie. Een negatieve reactiewarmte betekent een exotherme reactie. Het teken van ΔHr laat dus zien in welke richting de energie stroomt.
Onthoud
De reactiewarmte is producten min reactanten, met vormingswarmtes vermenigvuldigd met de coëfficiënten.
Een element in zijn standaardtoestand heeft een vormingswarmte van nul.
Een positieve ΔHr is endotherm, een negatieve ΔHr is exotherm.
Reken alle waarden om naar dezelfde eenheid per mol van de gekozen stof.
Voorbeeld uit een echt examen
ex1
Bereken de reactiewarmte van reactie 2 per mol H₂S als uitsluitend S₂ wordt gevormd.
- 1
Reactie 2 per mol H₂S is H₂S + ½ SO₂ → ¾ S₂ + H₂O.
Veelgemaakte fouten
Je vergeet de coëfficiënten. Vermenigvuldig elke vormingswarmte met het aantal mol uit de reactievergelijking.
Je keert de aftrekking om. Reken altijd producten min reactanten, ook als de reactie endotherm lijkt.
Je telt een element mee met een vormingswarmte die niet nul is. Elementen in de standaardtoestand tellen met nul mee.
Snel checken
Stof A heeft een vormingswarmte van −200 kJ per mol. Stof B heeft een vormingswarmte van +50 kJ per mol. Wat is de reactiewarmte van de reactie 2 A → B?
Welke stof heeft in de Binas een vormingswarmte van nul?