Gevolgen van een productieproces voor milieu en gezondheid
In deze les leer je welke gevolgen een productieproces kan hebben voor milieu en gezondheid. Je gebruikt gegevens over een fabriek om die gevolgen te beschrijven.
Elk productieproces gebruikt grondstoffen, energie en water. Daarbij ontstaan uitstoot en afvalstoffen. Om te beoordelen wat dat betekent voor milieu en gezondheid, kijk je naar vier punten.
Het eerste punt is het gebruik van koelwater. Veel fabrieken halen koelwater uit een rivier of kanaal en lozen het water weer terug. Het geloosde water is warmer dan het water dat erin ging. Warmer water bevat minder opgelost zuurstof. Waterplanten en vissen krijgen dan minder zuurstof.
Het tweede punt is het risico bij calamiteiten. Bij een lekkage, brand of explosie kunnen giftige stoffen vrijkomen. Mensen in de buurt kunnen dan gezondheidsklachten krijgen. Daarom houdt een fabriek rekening met een veiligheidsafstand en met maatregelen om stoffen op te vangen.
Het derde punt is de uitstoot. Een fabriek stoot gassen en stof uit via de schoorsteen, en soms stoffen in het water. Zwaveldioxide en stikstofoxiden kunnen bijvoorbeeld zure regen veroorzaken. Ze kunnen ook de luchtwegen irriteren.
Het vierde punt is de grenswaarde. Een grenswaarde is de maximale hoeveelheid van een stof die een bedrijf mag uitstoten of lozen. Blijft de meting onder de grenswaarde, dan voldoet het bedrijf aan de eis. Is de meting hoger, dan is de grenswaarde overschreden.
Onthoud
Koelwater dat warmer terugkomt, bevat minder zuurstof en schaadt waterdieren.
Bij calamiteiten kunnen giftige stoffen vrijkomen die mensen in de buurt ziek maken.
Uitstoot van gassen en stof kan zure regen veroorzaken en de luchtwegen belasten.
Een grenswaarde is de maximale hoeveelheid die een bedrijf mag uitstoten of lozen.
Met een meting vergelijk je de uitstoot altijd met de grenswaarde.
Voorbeeld uit een echt examen
none
Een chemische fabriek stoot per jaar 12 ton zwaveldioxide uit. De grenswaarde voor de fabriek is 10 ton zwaveldioxide per jaar. Hoeveel procent boven de grenswaarde zit de uitstoot?
- 1
Bereken eerst het verschil: 12 ton minus 10 ton is 2 ton.
Veelgemaakte fouten
Leerlingen zien warm lozingswater niet als milieuprobleem, maar warmer water bevat juist minder zuurstof. Noem dat gevolg expliciet.
Leerlingen verwarren de grenswaarde met een doel dat het bedrijf moet halen. Een grenswaarde is een maximum dat niet overschreden mag worden.
Leerlingen noemen alleen de uitstoot en vergeten het risico bij calamiteiten. Bekijk bij een productieproces ook wat er bij een ongeluk kan gebeuren.
Snel checken
Een fabriek haalt koelwater uit een rivier en loost het water warmer terug. Welk gevolg voor het milieu past hierbij?
Voor een fabriek geldt een grenswaarde van 50 milligram stof per kubieke meter lucht. De meting geeft 40 milligram per kubieke meter. Wat klopt?