Vraag 5Rifbollen
Hoe pak je dit aan?
- In de tekst en de figuren staat welke informatie bij deze vraag hoort.
- Bekijk de tabel en kijk welke gegevens je per uitspraak nodig hebt.
- Beoordeel elke uitspraak op zichzelf en zoek steeds de bron die erbij past.
- Bij de keuze kijk je naar wat de bronnen werkelijk zeggen, niet naar wat logisch klinkt.
Hier verliezen leerlingen punten
- Wie één uitspraak juist vindt, slaat de andere vaak over, terwijl elke uitspraak apart telt.
- Een uitspraak die logisch lijkt, wordt vaak niet gecontroleerd in de tekst of de tabel.
- Let op de precieze woorden van elke uitspraak, want een klein verschil kan de uitspraak onjuist maken.
Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.
De vraag als tekst
Om de afname van het aantal diersoorten in het Grevelingenmeer te stoppen werd er 15 jaar geleden een kunstmatig rif aangelegd. Al na een paar jaar werd het rif een populaire plek voor duikers. afbeelding 1 N O O R D Z E E Brouwersdam Grevelingen-meer O o s t e r s c h e l d e Legenda: zout water zoet water afbeelding 2 Na de bouw van de Brouwersdam verdween de getijdenstroom in het Grevelingenmeer (afbeelding 1) waardoor steeds meer van de stenige bodem bedekt raakte met zand en slib. Juist op stenige plekken kunnen holtedieren, sponzen en planten (zoals wieren) groeien, waartussen vissen, kreeften, krabben en andere dieren beschutting en voedsel zoeken. Het kunstmatig rif van betonnen rifbollen (afbeelding 2) biedt deze organismen weer een plaats om te leven. Rifbollen worden geplaatst op plekken waar het water 5 tot 9 meter diep is.
Dat het water bijna altijd helder is, draagt zeker bij aan de populariteit van het Grevelingenmeer in de duiksport. De algenbloei die in mei het water van de Oosterschelde meestal in een troebele groene soep verandert, komt hier niet voor. Er stroomt geen rivierwater naar het Grevelingenmeer, waardoor het water voedselarm blijft: het water bevat relatief weinig nitraat. Hierdoor kunnen kokkels, mosselen en dierlijk plankton de populatiedichtheid van de algen laag houden. In een laboratorium wordt een experiment uitgevoerd waarbij de groeisnelheid van algenpopulaties wordt bepaald bij verschillende nitraatconcentraties. De algen zijn afkomstig uit het water van het Grevelingenmeer. In afbeelding 3 is het resultaat van dit onderzoek weergegeven. afbeelding 3 groeisnelheid P Q R S T nitraatconcentratie Onder de optimumkromme zijn vijf punten met een letter aangegeven.
Aanvoer van organische stoffen via rivieren veroorzaakt algenbloei in de Oosterschelde.
In een aantal jaren zijn de kale betonnen rifbollen veranderd in een klein ecosysteem. Een deel van de diersoorten die hier worden aangetroffen staat in tabel 1. tabel 1 diersoort afdeling voedsel zeeanjelier holtedieren dierlijk plankton, visjes en krabbetjes grote zeenaald gewervelden kreeftjes en garnalen zeekreeft geleedpotigen schelpdieren, garnaaltjes, dierlijk aas geweispons sponzen algen en organisch afval mossel weekdieren algen gewone zeester stekelhuidigen mosselen doorschijnende manteldieren algen en dierlijk plankton zakpijp De organismen in een ecosysteem kunnen worden gerangschikt in een piramide van biomassa (afbeelding 4). Hierin is de hoeveelheid biomassa van de verschillende trofische niveaus weergegeven. afbeelding 4 C5 C4 C3 C2 C1 P
De introductie van de rifbollen veranderde het ecosysteem in het Grevelingenmeer. Hierover worden twee uitspraken gedaan: 1 De introductie van de rifbollen heeft tot een toename van producenten geleid. 2 De introductie van de rifbollen heeft ertoe geleid dat de habitat voor holtedieren groter werd.
Welke uitspraak is of welke uitspraken zijn juist? A geen van beide B alleen 1 C alleen 2 D beide