Stipstip
ExamensPrijzenOuders
Zet me op de lijst

Echte examenvragen, nagekeken per scorepunt.

Zet me op de lijst

Oefenen

  • Examens per vak
  • Examenrooster 2027
  • Op de wachtlijst

Rekenen

  • Cijfer berekenen
  • Ben ik geslaagd?

Stip

  • Prijzen
  • Voor ouders
  • Voor scholen
  • Blog

stip

  • Voorwaarden
  • Privacy
  • Cookies
  • Disclaimer
  • Auteursrecht melden
  • Over Stip

© 2026 Stip

Examens, correctievoorschriften en normeringen: College voor Toetsen en Examens.

Biologie havo/2024 · tijdvak 1

Vraag 25Het syndroom van Swyer

2 puntenSelectie

Over de mutatie die leidt tot het niet-werkzame SRY-gen worden de volgende uitspraken gedaan: 1 De mutatie kan zijn ontstaan bij de vorming van een zaadcel. 2 Het is een genoommutatie. 3 Een persoon met mannelijke primaire geslachtskenmerken kan drager zijn van de mutatie.

Zoals op het examen

Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar en noteer erachter of de betreffende uitspraak juist of onjuist is.

Zoals op het examen
Foto van je antwoord

Schreef je op papier? Maak een foto van je uitwerking op papier. Je foto blijft privé en de nakijker leest hem. Zet je naam er niet op.

Hoe pak je dit aan?
  1. Lees in de tekst wat het SRY-gen doet en op welk chromosoom het ligt.
  2. Bedenk wanneer in de ontwikkeling een mutatie ontstaat en of die in alle lichaamscellen zit.
  3. In de tekst staat ook welke hormonen worden gevormd, dus gebruik die gegevens bij de uitspraken.
  4. Bepaal per uitspraak welk soort mutatie het is en of het gevolg klopt met de tekst.

Hier verliezen leerlingen punten

  • Schrijf bij elk nummer zowel het nummer als juist of onjuist op, anders kun je punten missen.
  • Let bij elke uitspraak op het precieze woord, want een klein verschil in begrip maakt de uitspraak onjuist.
  • Denk bij een uitspraak over doorgeven aan welke cellen de mutatie bevat, niet alleen aan het lichaam als geheel.
Soorten mutatiesGeslachtsbepaling en het Y-chromosoomVan gen naar eiwit

Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.

← Vraag 24Alle vragenVraag 26 →

Vastgelopen?

Stip helpt je op weg met een hint, zonder het antwoord te verklappen. Na het nakijken legt Stip precies uit waar je punten liet liggen.

Vraag Stip om hulp
Hulp nodig?
De vraag als tekst

Emma is 17 jaar en heeft zich altijd een meisje gevoeld. Ze is echter nog nooit ongesteld geworden en heeft ook nauwelijks borstontwikkeling. Daarom gaat ze naar de huisarts. Emma krijgt een echoscopie. Op de echo is te zien dat ze wel een baarmoeder en eileiders heeft, maar geen eierstokken. De doktersassistent neemt bloed af bij Emma zodat in het laboratorium een karyogram gemaakt kan worden. In afbeelding 1 zie je het karyogram van Emma. afbeelding 1 Het karyotype beschrijft per lichaamscel het totale aantal chromosomen, de geslachtschromosomen en eventuele extra chromosomen.

De huisarts laat het bloed van Emma ook onderzoeken op de aanwezigheid van geslachtshormonen. De concentraties van oestradiol (oestrogeen) en FSH in Emma’s bloed blijken sterk af te wijken van de gemiddelde waarden voor vrouwen van dezelfde leeftijd: de concentratie oestradiol in haar bloed is lager en de concentratie FSH in haar bloed is hoger. In afbeelding 2 is de regulatie van de productie van oestradiol en FSH schematisch weergegeven. afbeelding 2

De huisarts vermoedt dat Emma het syndroom van Swyer heeft. Vervolgonderzoek door een klinisch-genetisch arts bevestigt dit: door een mutatie is bij Emma het SRY-gen niet werkzaam. Normaal gesproken beïnvloedt dit gen, dat zich op het Y-chromosoom bevindt, de ontwikkeling van de geslachtsorganen. De arts legt uit: “In de eerste weken van de embryonale ontwikkeling verloopt de aanleg van de geslachtsorganen van een jongen en een meisje hetzelfde: er worden oer-geslachtsklieren aangelegd. Als er geen SRY-gen aanwezig is, dan ontwikkelen deze oerklieren zich verder tot eierstokken. Is er wel een functionerend SRY-gen aanwezig, dan wordt vanaf de zesde week het SRY-eiwit gevormd, dat ervoor zorgt dat zaadballen worden aangelegd. Deze zaadballen gaan de hormonen testosteron en AMH vormen. Testosteron stimuleert de ontwikkeling van de bijballen en zaadleiders en andere mannelijke primaire geslachtskenmerken. AMH zorgt voor het verdwijnen van de aanleg van de vrouwelijke geslachtsorganen. Bij jou, Emma, is het SRY-gen wel aanwezig, maar door een mutatie kwam het niet tot expressie.” De mutatie van het SRY-gen van Emma heeft gevolgen op verschillende organisatieniveaus. Vier gevolgen zijn: 1 Er is sprake van onvruchtbaarheid. 2 Er ontwikkelen zich geen bijballen en zaadleiders. 3 Er vindt geen ontwikkeling plaats van testosteron-producerende cellen. 4 Er wordt geen SRY-eiwit gevormd. Vier organisatieniveaus zijn: P celniveau Q molecuulniveau R orgaanniveau S organismeniveau

Over de mutatie die leidt tot het niet-werkzame SRY-gen worden de volgende uitspraken gedaan: 1 De mutatie kan zijn ontstaan bij de vorming van een zaadcel. 2 Het is een genoommutatie. 3 Een persoon met mannelijke primaire geslachtskenmerken kan drager zijn van de mutatie.

Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar en noteer erachter of de betreffende uitspraak juist of onjuist is.