Stipstip
ExamensPrijzenOuders
Zet me op de lijst

Echte examenvragen, nagekeken per scorepunt.

Zet me op de lijst

Oefenen

  • Examens per vak
  • Examenrooster 2027
  • Op de wachtlijst

Rekenen

  • Cijfer berekenen
  • Ben ik geslaagd?

Stip

  • Prijzen
  • Voor ouders
  • Voor scholen
  • Blog

stip

  • Voorwaarden
  • Privacy
  • Cookies
  • Disclaimer
  • Auteursrecht melden
  • Over Stip

© 2026 Stip

Examens, correctievoorschriften en normeringen: College voor Toetsen en Examens.

Biologie havo/2025 · tijdvak 1

Vraag 11Fanconi-anemie

2 puntenErfelijke eigenschap
Hoe pak je dit aan?
  1. Bekijk eerst wie in de stamboom de ziekte heeft en wie niet, en let op het geslacht van elk persoon.
  2. Denk na over welke geslachtschromosomen een dochter van haar vader en van haar moeder krijgt.
  3. Bedenk wat X-chromosomale recessieve overerving betekent voor een dochter die de ziekte heeft.
  4. Kies het gegeven dat deze overerving echt uitsluit, en niet alleen iets over de familie zegt.

Hier verliezen leerlingen punten

  • Veel leerlingen denken dat een gezonde ouder het recessieve allel niet kan doorgeven, maar een drager kan dat wel.
  • Let op dat het gekozen gegeven een uitsluiting moet zijn, en niet alleen een feit uit de stamboom.
  • Lees de vraag goed: er wordt gevraagd naar wat uitsluit dat het X-chromosomaal is, niet naar wat erbij past.
Geslachtsgebonden overervingRecessief allel en dragerschapAnalyseren van stambomen

Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.

← Vraag 10Alle vragenVraag 12 →

Vastgelopen?

Stip helpt je op weg met een hint, zonder het antwoord te verklappen. Na het nakijken legt Stip precies uit waar je punten liet liggen.

Vraag Stip om hulp
Hulp nodig?
De vraag als tekst

Toen Eileen zes jaar oud was, kreeg ze last van extreme vermoeidheid, infecties en bloedingen. Ze bleek Fanconi-anemie te hebben. Fanconi-anemie (FA) is een zeldzame erfelijke ziekte waarbij er onder andere een verminderde aanmaak is van de vaste bloedbestanddelen. FA wordt meestal veroorzaakt door een mutatie die aanwezig is in een autosomaal gen, het FANCA-gen. Het mutante allel is recessief. Normaal gesproken regelt het FANCA-gen dat DNA gerepareerd kan worden. Fanconi-anemie kan ook ontstaan door een mutatie die aanwezig is in een gen op het X-chromosoom. Ook dit mutante allel is recessief. Bij Eileen is FA het gevolg van autosomale overerving. In afbeelding 1 staat de stamboom van de familie van Eileen. afbeelding 1

Waaruit blijkt dat FA in de familie van Eileen niet X-chromosomaal recessief overerft? A Eileens moeder heeft geen FA. B Eileens vader heeft geen FA. C Eileens broer heeft geen FA. D Eileens opa aan moeders kant heeft geen FA.