Stipstip
ExamensPrijzenOuders
Zet me op de lijst

Echte examenvragen, nagekeken per scorepunt.

Zet me op de lijst

Oefenen

  • Examens per vak
  • Examenrooster 2027
  • Op de wachtlijst

Rekenen

  • Cijfer berekenen
  • Ben ik geslaagd?

Stip

  • Prijzen
  • Voor ouders
  • Voor scholen
  • Blog

stip

  • Voorwaarden
  • Privacy
  • Cookies
  • Disclaimer
  • Auteursrecht melden
  • Over Stip

© 2026 Stip

Examens, correctievoorschriften en normeringen: College voor Toetsen en Examens.

Biologie vwo/2022 · tijdvak 3

Vraag 38Planten maken nieuw poliovaccin

2 puntenAfweer van het organisme

Acht jaar na de polio-infectie is de spierfunctie weer gedeeltelijk hersteld.

Zoals op het examen

Een polio-infectie kan effect hebben op het autonome zenuwstelsel en op het animale zenuwstelsel. Enkele effecten van polio zijn: 1 lage bloeddruk 2 versnelde darmperistaltiek 3 aantasting van de kniepeesreflex 4 moeite met hoesten

Zoals op het examen

Het poliovirus infecteert alleen een bepaald type neuronen.

Zoals op het examen

Tot nu toe is slechts één veroorzaker van een menselijke infectieziekte uitgeroeid, namelijk het pokkenvirus. Ook het poliovirus is mogelijk uit te roeien omdat de mens de enige gastheer is. Het uitblijven van waarneembare verschijnselen bij een polio-infectie maakt het uitroeien van polio echter moeilijker.

Zoals op het examen
Hoe pak je dit aan?
  1. Lees eerst wat er in de tekst over het salkvaccin en het sabinvaccin staat.
  2. Bij afbeelding 4 vergelijk je per vaccin de hoogte en het verloop van de curve.
  3. Daarna bekijk je per antwoordoptie of de figuur die conclusie werkelijk ondersteunt.
  4. Schrap opties die iets noemen wat de figuur niet meet of laat zien.

Hier verliezen leerlingen punten

  • Geef bij je keuze het verschil in de grafiek aan dat je ziet, anders krijg je geen punt.
  • Trek geen conclusie die verder gaat dan wat de figuur over immunoglobulinen laat zien.
  • Let op dat je naar de conclusie uit de gegevens vraagt en niet naar wat je al weet.
Gegevens uit grafieken aflezen en vergelijkenImmuunrespons en immunoglobulinenActieve immunisatie met dode en verzwakte vaccins

Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.

← Vraag 37Alle vragenVraag 39 →

Vastgelopen?

Stip helpt je op weg met een hint, zonder het antwoord te verklappen. Na het nakijken legt Stip precies uit waar je punten liet liggen.

Vraag Stip om hulp
Hulp nodig?
De vraag als tekst

Polio of kinderverlamming is een infectieziekte die wordt veroorzaakt door het poliovirus. Al in 1988 is de WHO (World Health Organization) een campagne gestart om het poliovirus wereldwijd uit te roeien, maar nog steeds is dit doel niet gehaald. Productie van een goedkoop poliovaccin met behulp van planten kan mogelijk het laatste zetje geven. Besmetting met het poliovirus vindt vooral plaats via water of voedsel dat met ontlasting besmet is. Hierna vermenigvuldigt het virus zich in de cellen van de darmwand, waarna het wekenlang in de ontlasting aangetroffen kan worden. Meestal treedt een lokale immuunrespons op zodat geen of slechts griepachtige verschijnselen optreden. In één tot twee procent van de gevallen gebeurt dit niet en bereikt het virus via het lymfestelsel het centraal zenuwstelsel waar het vervolgens het ruggenmerg en/of de hersenstam aantast. In afbeelding 1a zijn gezond ruggenmerg, neuronen en een spier te zien; in 1b en 1c de gevolgen na aantasting van het ruggenmerg door een polio-infectie. afbeelding 1 a b c De weergegeven neuronen in afbeelding 1 zijn motorische neuronen.

Acht jaar na de polio-infectie is de spierfunctie weer gedeeltelijk hersteld.

Een polio-infectie kan effect hebben op het autonome zenuwstelsel en op het animale zenuwstelsel. Enkele effecten van polio zijn: 1 lage bloeddruk 2 versnelde darmperistaltiek 3 aantasting van de kniepeesreflex 4 moeite met hoesten

Het poliovirus infecteert alleen een bepaald type neuronen.

Polio kan leiden tot verlamming van de ademhalingsspieren. In de vorige eeuw werden poliopatiënten die niet meer zelfstandig konden ademen in een ‘ijzeren long’ geplaatst. Dit is een luchtdichte stalen buis met een isolatie-ring rond de nek van de patiënt (afbeelding 2). Door de luchtdruk in de buis te regelen kan de werking van de ademhalingsspieren worden overgenomen. afbeelding 2 Door polio kunnen de middenrifspieren verlamd raken.

Het poliovirus is een enkelstrengs positief-sense RNA-virus. Positief-sense (+) betekent dat de enkele streng RNA de coderende basenvolgorde bevat. Na aankomst in de darmen wordt het virus vermenigvuldigd in darmwandcellen. De vermenigvuldiging van het poliovirus is weergegeven in afbeelding 3. afbeelding 3 Over de vermenigvuldiging van het poliovirus worden de volgende beweringen gedaan: 1 Het poliovirus wordt in de cel opgenomen door middel van endocytose. 2 De polymerase die ontstaat na translatie is een RNA-polymerase. 3 Als matrijs van nieuw viraal RNA wordt positief-sense RNA gebruikt.

Tot nu toe is slechts één veroorzaker van een menselijke infectieziekte uitgeroeid, namelijk het pokkenvirus. Ook het poliovirus is mogelijk uit te roeien omdat de mens de enige gastheer is. Het uitblijven van waarneembare verschijnselen bij een polio-infectie maakt het uitroeien van polio echter moeilijker.

Door vaccinatiecampagnes is het aantal gevallen van polio sinds 1988 met 98% afgenomen. Toch worden elk jaar nog steeds tientallen ziektegevallen waargenomen. Wereldwijd worden twee vaccins gebruikt: het salkvaccin en het sabinvaccin. Het salkvaccin wordt in een spier geïnjecteerd en bevat ‘dode’ virussen die geen cellen kunnen binnendringen, maar wel een immuunrespons kunnen oproepen. Het sabinvaccin wordt via de mond (op een suikerklontje) toegediend en bevat ‘levende’ verzwakte virussen die nog wel in geringe mate vermenigvuldigd kunnen worden, maar niet meer ziekteverwekkend zijn. In afbeelding 4 is de concentratie immunoglobulinen na vaccinatie met het salkvaccin en na vaccinatie met het sabinvaccin weergegeven. De eenheden op de y-assen zijn hetzelfde (arbitraire eenheid). afbeelding 4

Welke conclusie over de immuunrespons na vaccinatie met het salkvaccin en na vaccinatie met het sabinvaccin is af te leiden uit de gegevens in afbeelding 4? A Alleen na vaccinatie met het salkvaccin is virusoverdracht via neus en mond niet meer mogelijk. B Na vaccinatie met het sabinvaccin ontstaat sterkere immuniteit van de slijmvliezen dan na vaccinatie met het salkvaccin. C Vaccinatie met het salkvaccin en vaccinatie met het sabinvaccin veroorzaken dezelfde activiteit van B-lymfocyten.