Vraag 3Kleurpatroon van de kleine monarchvlinder
Schreef je op papier? Maak een foto van je uitwerking op papier. Je foto blijft privé en de nakijker leest hem. Zet je naam er niet op.
Hoe pak je dit aan?
- Bij deze vraag leg je eerst de begrippen in de uitspraken naast de tekst en het schema.
- Zoek in de tekst welke informatie er staat over de ondersoorten en de contactzone.
- Denk na over wat er nodig is om soortvorming te laten plaatsvinden en wat dat voor populaties betekent.
- Onderbouw per nummer kort waarom de uitspraak klopt of niet klopt.
Hier verliezen leerlingen punten
- Schrijf bij elk nummer zowel het nummer als juist of onjuist op, niet alleen één van beide.
- Beantwoord alle drie de nummers, ook als je bij één uitspraak twijfelt.
Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.
De vraag als tekst
De kleine monarchvlinder is een vlindersoort waarbij veel variatie aanwezig is in het kleurpatroon van de vleugels. In één gebied in Afrika is het kleurpatroon gekoppeld aan het geslacht. Onderzoekers hebben aangetoond dat deze koppeling wordt veroorzaakt door een chromosoommutatie én een bacterie. Van de kleine monarchvlinder ( Danaus chrysippus ) zijn vier ondersoorten bekend ( D. c. alcippus , D. c. chrysippus , D. c. dorippus en D. c. orientis ), die in Afrika en delen van Azië voorkomen. In Oost-Afrika overlappen de leefgebieden en kunnen de vlinders zich onderling voortplanten. afbeelding 1 Alleen in deze contactzone (het omlijnde gebied in afbeelding 1) blijkt het kleurpatroon van de voorvleugels gekoppeld te zijn aan het geslacht. Bij de kleine monarchvlinder wordt het kleurpatroon van de vleugels bepaald door drie genen: − gen A op chromosoom 4 − gen B op chromosoom 15 − gen G op chromosoom 15 Deze drie genen coderen voor de intensiteit van de oranje kleur (donker of licht), voor een zwarte vleugeltip op de voorvleugel (groot of klein) en voor een witte vlek op de achtervleugel (wel of geen). In de afbeelding is het oranje deel van de vleugels met licht- of donkergrijs aangegeven. Drie fenotypen zijn: 1 een grote zwarte vleugeltip op de voorvleugel 2 een witte vlek op de achtervleugel 3 een donker oranje kleur
Over de monarchvlinders in de contactzone worden de volgende uitspraken gedaan: 1 Er is reproductieve isolatie tussen de ondersoorten. 2 Er treedt allopatrische soortvorming op. 3 Er vindt gene flow plaats.
Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar en noteer erachter of de betreffende uitspraak juist of onjuist is.