Stipstip
ExamensPrijzenOuders
Zet me op de lijst

Echte examenvragen, nagekeken per scorepunt.

Zet me op de lijst

Oefenen

  • Examens per vak
  • Examenrooster 2027
  • Op de wachtlijst

Rekenen

  • Cijfer berekenen
  • Ben ik geslaagd?

Stip

  • Prijzen
  • Voor ouders
  • Voor scholen
  • Blog

stip

  • Voorwaarden
  • Privacy
  • Cookies
  • Disclaimer
  • Auteursrecht melden
  • Over Stip

© 2026 Stip

Examens, correctievoorschriften en normeringen: College voor Toetsen en Examens.

Economie havo/2023 · tijdvak 1

Vraag 22Olieprijzenoorlog in het vat

2 puntenSpeltheorie
Foto van je antwoord

Schreef je op papier? Maak een foto van je uitwerking op papier. Je foto blijft privé en de nakijker leest hem. Zet je naam er niet op.

Hoe pak je dit aan?
  1. Haal uit bron 1 welke landen de keuzes maken en welke keuzes ze elk hebben.
  2. Zet de mogelijke uitkomsten van beide keuzes samen in een tabel met de omzetverandering per land.
  3. Bekijk per land of één keuze steeds beter uitpakt, wat de ander ook kiest.
  4. Vergelijk daarna de uitkomst die daaruit volgt met wat beide landen samen zouden kunnen bereiken.

Hier verliezen leerlingen punten

  • Schrijf per land je redenering uit, want een losse conclusie levert geen punten op.
  • Laat in je tabel zien welke omzetverandering bij welke combinatie hoort, anders blijft je bewijs onduidelijk.
  • Verwijs bij het gevangenendilemma naar de uitkomsten uit je tabel, zodat je conclusie aansluit op je berekening.
Simultane spelenDominante strategieGevangenendilemmaSpeltabel aflezen

Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.

← Vraag 21Alle vragenVraag 23 →

Vastgelopen?

Stip helpt je op weg met een hint, zonder het antwoord te verklappen. Na het nakijken legt Stip precies uit waar je punten liet liggen.

Vraag Stip om hulp
Hulp nodig?
De vraag als tekst

De oliemarkt is een wispelturige markt, dit werd goed zichtbaar kort na de uitbraak van het coronavirus in 2020. Uit een krant, maart 2020: Een gigantische klap voor de olieprijs: binnen één dag met 30% gedaald naar US$ 30 per vat ruwe olie. Voor deze historische prijsdaling zijn twee belangrijke oorzaken. Ten eerste werd in China − vanwege een uitbraak van het coronavirus − een groot deel van de industrie tijdelijk stilgelegd. China is ’s werelds grootste importeur van olie. Ten tweede is tussen Rusland en Saoedi-Arabië een concurrentiestrijd om meer marktaandeel uitgebroken. Er is sprake van een beperkt aantal aanbieders die de oliemarkt domineren, namelijk Rusland, Saoedi-Arabië en de Verenigde Staten (VS).

Gebruik het krantenbericht.

Het gevecht om marktaandeel kan opgevat worden als een simultaan spel. Gebruik bron 1.

Leg uit dat beide landen zich in een gevangenendilemma bevinden. Doe het als volgt: − Leg uit of beide landen een dominante strategie hebben. − Beredeneer vervolgens dat er sprake is van een gevangenendilemma.