Stipstip
ExamensPrijzenOuders
Zet me op de lijst

Echte examenvragen, nagekeken per scorepunt.

Zet me op de lijst

Oefenen

  • Examens per vak
  • Examenrooster 2027
  • Op de wachtlijst

Rekenen

  • Cijfer berekenen
  • Ben ik geslaagd?

Stip

  • Prijzen
  • Voor ouders
  • Voor scholen
  • Blog

stip

  • Voorwaarden
  • Privacy
  • Cookies
  • Disclaimer
  • Auteursrecht melden
  • Over Stip

© 2026 Stip

Examens, correctievoorschriften en normeringen: College voor Toetsen en Examens.

Economie havo/2026 · tijdvak 2

Vraag 8Druiven

2 puntenMacro economische kringloop, nationaal inkomen en welvaart
Foto van je antwoord

Schreef je op papier? Maak een foto van je uitwerking op papier. Je foto blijft privé en de nakijker leest hem. Zet je naam er niet op.

Hoe pak je dit aan?
  1. Bedenk eerst wat het groen bbp meet en hoe het verschilt van het gewone bbp.
  2. Denk na over wat meer import van fruit doet met het gewone bbp.
  3. Kijk daarna naar wat transport van fruit betekent voor het milieu.
  4. Schrijf per effect een zin die oorzaak en gevolg voor het groen bbp verbindt.

Hier verliezen leerlingen punten

  • Geef per effect een volledige uitleg, want een losse uitkomst zonder redenering levert geen punt op.
  • Maak de koppeling naar het groen bbp expliciet, zo zie je direct waarom het daalt.
  • Noem twee verschillende effecten, want twee zinnen over hetzelfde mechanisme leveren maar één punt op.
Groen bbp en het verschil met bbpOorzaak en gevolg bij importMilieueffecten van economische activiteiten

Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.

← Vraag 7Alle vragenVraag 9 →

Vastgelopen?

Stip helpt je op weg met een hint, zonder het antwoord te verklappen. Na het nakijken legt Stip precies uit waar je punten liet liggen.

Vraag Stip om hulp
Hulp nodig?
De vraag als tekst

Fruit bevat veel gezonde voedingsstoffen en vitamines. Fruit wordt steeds populairder bij consumenten. Hierdoor is er sprake van een groei van deze markt.

Een econoom onderzoekt de totale markt voor druiven binnen de EU. Figuur 1 toont deze markt. Figuur 1 Druivenmarkt binnen de EU De vraaglijn geeft de betalingsbereidheid van consumenten weer voor geproduceerde druiven binnen de EU. Gebruik figuur 1.

Gebruik figuur 1.

De EU heeft kwaliteitseisen ingesteld voor druiven die ook gelden voor de import van de EU. Een van de kwaliteitseisen is een beperking van de hoeveelheid bestrijdingsmiddelen. De econoom stelt dat deze kwaliteitseis gevolgen heeft voor de productiekosten van druiven.

De econoom onderzoekt de markt nadat de kwaliteitseis is ingegaan en schetst daarin een toegenomen vraag naar in de EU geproduceerde druiven (zie de uitwerkbijlage). Gebruik de uitwerkbijlage.

In de EU is er sprake van hoge inflatie. Een van de oorzaken zijn de importbeperkende maatregelen. De econoom adviseert daarom de EU om alle importbeperkende maatregelen af te schaffen.

Afrika produceert veel druiven. In 2025 was het Afrikaanse aandeel in de omzet op de Europese markt 75%. In 2026 is dit aandeel gestegen naar 90%, terwijl de omzet op de Europese markt in dezelfde periode met 6% daalde.

Hoewel de consumptie van fruit veel positieve effecten heeft op de gezondheid en welvaart van mensen, leidt een hogere import (en transport) van fruit tot een lager groen bbp van de EU.

Leg de twee negatieve effecten uit van fruitimport op het groen bbp.