Het marktmodel: ๐‘„๐‘„๐‘Ž๐‘Ž = ๐‘๐‘๐‘๐‘+ ๐‘‘๐‘‘ met ๐‘๐‘> 0 ๐‘„๐‘„๐‘ฃ๐‘ฃ = gevraagde hoeveelheid Waarbij: ๐‘„๐‘„๐‘Ž๐‘Ž = aangeboden hoeveelheid ๐‘ƒ๐‘ƒ = marktprijs Evenwicht indien ๐‘„๐‘„๐‘ฃ๐‘ฃ = ๐‘„๐‘„๐‘Ž๐‘Ž a, b, c, d zijn constanten NB De randvoorwaarden voor de parameters van het model, ๐‘Ž๐‘Žโ‰ ๐‘๐‘ en en behoren niet tot de eindterm.

Sinds 2018 6ร— de hoofdzaak van een examenvraag, voor het laatst in 2026.

Het marktmodel: evenwichtsprijs en evenwichtshoeveelheid berekenen

Met een marktmodel reken je uit bij welke prijs vraag en aanbod even groot zijn. Op het centraal examen komt dit vaak voor in combinatie met de marktomzet.

Een marktmodel beschrijft de markt met twee formules. De gevraagde hoeveelheid Qv hangt af van de prijs P, en de aangeboden hoeveelheid Qa ook.

Het aanbod stijgt mee met de prijs, want de constante bij P is groter dan nul. Producenten willen bij een hogere prijs meer verkopen. Bij de vraag werkt het andersom: als de constante bij P negatief is, daalt de gevraagde hoeveelheid bij een hogere prijs.

Er is evenwicht als de gevraagde en aangeboden hoeveelheid gelijk zijn. Zet daarom Qv gelijk aan Qa en los die vergelijking op naar P. Vul de prijs daarna in รฉรฉn van de twee formules in om de evenwichtshoeveelheid te vinden.

Het werkplan is kort:

  • Stel Qv gelijk aan Qa.
  • Los de vergelijking op naar P.
  • Vul P in om Q te berekenen.
  • Controleer dat beide formules dezelfde Q geven.

Met de evenwichtsprijs en evenwichtshoeveelheid reken je ook de marktomzet uit. Die is prijs maal hoeveelheid.

Onthoud

  • Een marktmodel bestaat uit een vraagfunctie en een aanbodfunctie.

  • In evenwicht zijn de gevraagde en aangeboden hoeveelheid gelijk.

  • Om de evenwichtsprijs te vinden, los je de vergelijking Qv = Qa op naar P.

  • Met de evenwichtsprijs en -hoeveelheid reken je de marktomzet uit als prijs maal hoeveelheid.

Voorbeeld uit een echt examen

ex1

Bij deze vraag moet je de totale marktomzet van druiven binnen de EU berekenen. Eerst zoek je de evenwichtsprijs en evenwichtshoeveelheid.

  1. 1

    De vraagfunctie is Qv = โˆ’7,4P + 80 en de aanbodfunctie is Qa = 6,6P โˆ’ 4.

Veelgemaakte fouten

  • Leerlingen lossen maar รฉรฉn functie op en vergeten het evenwicht. Stel eerst Qv gelijk aan Qa en los dan pas op naar P.

  • Leerlingen zien de evenwichtshoeveelheid als omzet. Vermenigvuldig de evenwichtsprijs met de evenwichtshoeveelheid om de omzet te krijgen.

  • Leerlingen vullen de prijs in een verkeerde formule in. Controleer dat de vraag en het aanbod na invullen dezelfde hoeveelheid geven.

Snel checken

Gegeven zijn Qv = โˆ’5P + 100 en Qa = 3P + 20. Wat is de evenwichtsprijs?

Gegeven zijn Qv = 40 โˆ’ 2P en Qa = 4P โˆ’ 20. Wat is de evenwichtshoeveelheid?