Vraag 12Croda

Het bedrijf Croda laat zien dat duurzaamheid, innovatie en economische doelen uitstekend samen kunnen gaan: tekstfragment 1 Croda uit Gouda splitst oliën en vetten en maakt er glycerol en vetzuren 2 van. Van de onverzadigde vetzuren kan Croda monomeren maken voor 3 specifieke polymeren en coatings. Natuurlijke vetzuren hebben één 4 carboxylgroep aan het uiteinde van het molecuul. Samen met het bedrijf 5 Umicore ontwikkelde Croda een uniek katalytisch proces om ook aan het 6 andere uiteinde een carboxylgroep te krijgen. De basis voor deze 7 technologie is de alkeenmetathese-reactie, een vinding waarvoor in 2005 8 de Nobelprijs voor de chemie werd uitgereikt. Erik Philipse van Croda zegt 9 erover: “De vetzuren die wij uit natuurlijke oliën en reststromen isoleren 10 hebben veel dubbele bindingen. Die binding breken wij via 11 alkeenmetathese met behulp van een katalysator, die we steeds 12 terugwinnen in een energiezuinig proces met hoge selectiviteit. Daarna 13 zetten we de beide stukken van verschillende vetzuren weer aan elkaar 14 en beschikken dan over onverzadigde vetzuren met twee 15 carboxylgroepen. Deze dubbelfunctionele vetzuren zijn vervolgens zeer 16 goed te gebruiken als building blocks voor veel soorten polymeren, zoals 17 polyesters en polyamides.” Met deze technologie maakt Croda een 18 reuzenstap in de ontwikkeling van nieuwe biobased bouwstenen en 19 daarmee op de markt voor groene chemische producten. naar: Naar groene chemie en groene materialen Een voorbeeld van een onverzadigd vetzuur (regel 2) is hieronder in een vereenvoudigde structuurformule weergegeven: O H O C C 17 H 33

Het ‘splitsen’ (regels 1 en 2) kan gebeuren door het vet te laten reageren met water.

Geef, in structuurformules, de vergelijking weer van de reactie van een vet met water. Gebruik daarvoor een vet waarin twee eenheden palmitinezuur en één eenheid stearinezuur zijn veresterd met glycerol. Noteer het koolwaterstofgedeelte van palmitinezuur als C H en dat van 15 31 stearinezuur als C H . 17 35