De kandidaat kan de verhoudingsformule van een zout geven aan de hand van gegeven formules van ionen en de systematische IUPAC-naam en omgekeerd.

Sinds 2018 12× de hoofdzaak van een examenvraag, voor het laatst in 2026.

Verhoudingsformules en namen van zouten

Een zout bestaat uit positieve en negatieve ionen. Met de ladingen van die ionen kun je de verhoudingsformule opstellen en de naam begrijpen.

Een zout bestaat uit positieve en negatieve ionen. De verhoudingsformule laat zien in welke verhouding die ionen voorkomen. Een zout heeft in totaal geen lading. De positieve lading is dus even groot als de negatieve lading.

Zo werk je van ionen naar een formule. Schrijf eerst de ionen op met hun lading. Zoek dan het kleinste aantal van elk ion waarbij de totale lading nul is. Schrijf daarna het positieve ion eerst in de formule.

Voor de naam geldt hetzelfde volgorde. Het positieve ion komt eerst, daarna het negatieve ion. Een negatief ion dat uit één atoomsoort bestaat, krijgt de uitgang -ide. Het aantal ionen zie je niet terug in de naam.

Omgekeerd lees je de formule af. Het symbool en de index geven de soort en het aantal ionen. Met de lading van elk ion controleer je of de formule klopt.

Onthoud

  • Een verhoudingsformule geeft de kleinste verhouding van de ionen in het zout.

  • De positieve en negatieve ladingen heffen elkaar op, zodat het zout neutraal is.

  • Het kleinste aantal per ion vind je door de ladingen tegen elkaar weg te strepen.

  • In de naam staat het positieve ion eerst, en het negatieve ion eindigt op -ide.

Voorbeeld uit een echt examen

ex2

Van magnesiumfosfide is de verhoudingsformule Mg₃P₂ gegeven. Gevraagd is de formule van het fosfide-ion.

  1. 1

    In Mg₃P₂ zitten magnesium-ionen met lading 2+.

Veelgemaakte fouten

  • Veel leerlingen schrijven de ladingen als index over, zoals Al3O2. Zoek liever het kleinste aantal waarbij de totale lading nul is.

  • Bij de naam vergeten leerlingen vaak de uitgang -ide. Een negatief ion met één atoomsoort eindigt daarom op -ide, zoals oxide of fosfide.

Snel checken

Wat is de verhoudingsformule van aluminiumoxide, met Al³⁺-ionen en O²⁻-ionen?

Wat is de verhoudingsformule van calciumnitride, met Ca²⁺-ionen en N³⁻-ionen?