Cradle-to-cradle en kringlopen
Bij deze les leer je wanneer een proces materialen in kringlopen houdt. Dat is een kernpunt van groene chemie en komt vaak terug in het centraal examen.
Bij cradle-to-cradle blijven materialen in kringlopen. Een product is aan het eind geen afval, maar grondstof voor een nieuw product.
Er zijn twee soorten kringlopen. Bij een gesloten kringloop gaat er niets verloren. Bij een open kringloop verdwijnt een deel van het materiaal, bijvoorbeeld als afval.
Een elementkringloop gaat over atomen. Koolstof, stikstof en fosfor verdwijnen niet, maar wisselen steeds van vorm. Een stofkringloop gaat over stoffen en producten die in de praktijk weer worden teruggewonnen.
Recycling is een middel om kringlopen te sluiten. Vaak is de kwaliteit van het gerecyclede materiaal lager. Dat noemen we downcycling. Een goed ontwerp houdt de kwaliteit zo veel mogelijk op peil.
Bij een proces let je dus op drie dingen. Blijft het materiaal in de kringloop? Gaat er kwaliteit verloren? Ontstaat er afval dat niet terugkomt?
Onthoud
Bij cradle-to-cradle wordt een product na gebruik grondstof voor een nieuw product.
Een gesloten kringloop betekent dat er geen materiaal verloren gaat.
Bij downcycling is de kwaliteit van het nieuwe materiaal lager dan van het oude.
Elementen blijven bestaan in een elementkringloop, maar wisselen van vorm.
Voorbeeld uit een echt examen
ex1
Bij deze vraag geef je een argument voor en een argument tegen de stelling dat Smart Stitch-kleding aansluit bij cradle-to-cradle.
- 1
Cradle-to-cradle vraagt om een gesloten kringloop van materialen.
Veelgemaakte fouten
Je noemt alleen een voordeel van het ontwerp. Kijk ook naar wat niet terugkomt, zoals verloren stof of niet hergebruikt materiaal.
Je noemt gerecycled materiaal zonder te kijken naar de kwaliteit. Vergelijk daarom de kwaliteit van het nieuwe materiaal met het oude.
Snel checken
Welke beschrijving past het best bij het cradle-to-cradle-principe?
Een spijkerbroek wordt gerecycled tot een materiaal van lagere kwaliteit. Hoe noem je dit?