Vraag 8Lignine: nuttig afval
Schreef je op papier? Maak een foto van je uitwerking op papier. Je foto blijft privé en de nakijker leest hem. Zet je naam er niet op.
Hoe pak je dit aan?
- Lees in de tekst wat er met de lignine en de chemicaliën gebeurt in het kraft-proces.
- Bekijk welke stoffen na het proces nog bruikbaar zijn en waar ze voor worden ingezet.
- Zoek bij elk uitgangspunt het onderdeel van het proces dat je als bewijs gebruikt.
- Schrijf per uitgangspunt eerst de naam en daarna een korte toelichting in de gevraagde vorm.
Hier verliezen leerlingen punten
- Bij de toelichting blijft het vaak bij 'dit is milieuvriendelijk', terwijl juist het concrete proces-onderdeel gevraagd wordt.
- Twee keer hetzelfde uitgangspunt geeft maar één punt, dus kies twee verschillende uitgangspunten.
- Vergeet de naam van het uitgangspunt niet, want zonder die naam telt de toelichting niet mee.
Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.
De vraag als tekst
Hout bevat vooral de biopolymeren cellulose en lignine. Bij de isolatie van cellulose voor bijvoorbeeld papier, komt een grote hoeveelheid lignine vrij. De stof lignine kent nog weinig toepassingen. In hout komen ook andere biopolymeren voor, zoals glucomannan. Glucomannan is een polysacharide, opgebouwd uit ( β− D-glucose en D-mannose. De structuur van een molecuul D-mannose is gelijk aan die van ( β− D-glucose, waarbij de stereochemie op C 2 anders is. De koppeling tussen beide monosachariden vindt uitsluitend plaats via de OH -groepen op C 1 en C 4.
Cellulose is een lineair ketenpolymeer van glucose. Cellulose kan door regelmatige stapeling van de ketens kristallijne gebieden vormen. Lignine (zie figuur 1) bevindt zich tussen de ketens van cellulose in hout. figuur 1
Het kraft-proces is het meest gebruikte proces om cellulose te verkrijgen uit hout. Het kraft-proces omvat enkele stappen. Eerst wordt houtpulp wordt met water en chemicaliën verhit, zodat de lignine gedeeltelijk wordt gehydrolyseerd. Daarna wordt cellulose afgescheiden van het mengsel van lignine en chemicaliën. Ten slotte wordt de cellulose gedroogd en de chemicaliën worden deels teruggewonnen. De benodigde warmte voor het drogen van cellulose wordt verkregen door de verbranding van de verkregen lignine. Hierbij wordt ook elektrische energie opgewekt. Het kraft-proces voldoet aan een aantal uitgangspunten van de groene chemie.
Geef twee verschillende uitgangspunten van de groene chemie, waaraan het kraft-proces voldoet. Noteer je antwoord als volgt: Uitgangspunt … – toelichting: … Uitgangspunt … – toelichting: …