Vraag 15DHA en zelfbruiners
Uitwerkbijlage
Print de uitwerkbijlageDeze vraag beantwoord je op de uitwerkbijlage. Print hem en vul hem in, of neem de figuur over op papier. Stuur daarna een foto van wat je hebt ingevuld.
Schreef je op papier? Maak een foto van de ingevulde uitwerkbijlage. Je foto blijft privé en de nakijker leest hem. Zet je naam er niet op.
Hoe pak je dit aan?
- Lees in de tekst welk atoom als nucleofiel optreedt en welk atoom wordt aangevallen.
- Kijk in figuur 2 naar de O-atomen en naar de koolstofatomen waaraan ze vastzitten.
- Vergelijk het dimeer met het gewone DHA-molecuul om te zien welke bindingen zijn veranderd.
- Zet bij elk O-atoom in de uitwerkbijlage het cijfer dat bij de herkomst past.
Hier verliezen leerlingen punten
- Let op dat je de hele ringstructuur bekijkt en niet alleen het deel dat je al herkent.
- Bij het ene O-atoom denk je snel aan de herkomst, maar controleer elk O-atoom apart.
- Zet het cijfer duidelijk bij het juiste O-atoom, zodat er geen twijfel over is welk atoom je bedoelt.
Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.
De vraag als tekst
Van nature wordt de huid bruin onder invloed van de zon. Bij de natuurlijke bruinkleuring van de huid spelen melaninen een belangrijke rol. Deze groep stoffen wordt in het lichaam vooral gesynthetiseerd uit de aminozuren tyrosine en cysteïne. Op de uitwerkbijlage is een mogelijke structuurformule van feomelanine weergegeven. Bij de vorming van een molecuul van deze stof worden van twee cysteïne-eenheden uitsluitend H -atomen afgesplitst.
Om ook zonder zon de huid te bruinen, kan een zelfbruiner worden gebruikt. Dat is meestal een crème die DHA bevat (figuur 1). DHA is een klein acyclisch koolhydraat. Wanneer een oplossing van DHA langzaam wordt ingedampt, vormt zich een dimeer. Het O -atoom van een OH -groep van het ene molecuul DHA valt hierbij als nucleofiel aan op het C -atoom van de C=O -groep van het andere molecuul DHA. Deze reactie kan ook worden opgevat als de additie van een OH -groep aan de C=O -groep. Omdat dit tweemaal gebeurt, vormt zich het cyclische dimeer van DHA (figuur 2). figuur 2
Geef op de uitwerkbijlage bij elk O -atoom met een cijfer aan of deze afkomstig is uit een C=O -groep of uit een OH -groep van DHA. Gebruik hiervoor de volgende cijfers: 1 voor een O -atoom afkomstig uit een C=O -groep van DHA. 2 voor een O- atoom afkomstig uit een OH -groep van DHA.