verdelingen kwalitatief beschrijven en/of kwalitatief vergelijken, waarbij gebruik gemaakt wordt van klokvormige, meertoppige, uniforme en scheve verdelingen, centrum en spreiding, staarten en uitschieters;

Sinds 2018 8× de hoofdzaak van een examenvraag, voor het laatst in 2026.

Verdelingen kwalitatief beschrijven en vergelijken

Met een verdeling beschrijf je de vorm, het centrum en de spreiding van data. In het examen moet je die kenmerken in gewone woorden kunnen uitleggen en vergelijken.

Een verdeling beschrijf je met vorm, centrum en spreiding. Begin met de vorm van de grafiek. Een klokvormige verdeling is symmetrisch en heeft één top in het midden. Een meertoppige verdeling heeft twee of meer toppen. Een uniforme verdeling heeft ongeveer even veel waarnemingen in elke klasse. Een scheve verdeling is niet symmetrisch en heeft een lange staart naar één kant.

Daarna kijk je naar het centrum, waar de meeste waarden liggen. Ook kijk je naar de spreiding, dus hoe ver de waarden uit elkaar liggen. Een lange staart of een losse waarde ver van de rest noem je een uitschieter.

Wil je twee verdelingen vergelijken, dan benoem je bij beide dezelfde kenmerken. Zo zie je meteen welke verschillen er zijn.

Let op: een normale verdeling is klokvormig en symmetrisch. Is de grafiek niet symmetrisch, dan kan de verdeling niet normaal zijn. Dat is een sterke aanwijzing, en je geeft daarmee een juiste onderbouwing.

Onthoud

  • Beschrijf een verdeling altijd met vorm, centrum en spreiding.

  • Een klokvormige verdeling is symmetrisch met één top in het midden.

  • Meertoppig betekent twee of meer toppen, uniform betekent ongeveer gelijke aantallen per klasse.

  • Een scheve verdeling heeft een lange staart naar één kant.

  • Een normale verdeling is symmetrisch, dus een niet-symmetrische grafiek kan niet normaal zijn.

Voorbeeld uit een echt examen

ex1

Je moet uitleggen waarom de verdeling van de SE-cijfers in 2020 geen normale verdeling is. Dat geef je met 2 punten.

  1. 1

    Een normale verdeling is klokvormig en symmetrisch rond het midden.

Veelgemaakte fouten

  • Leerlingen noemen alleen het gemiddelde, terwijl je ook vorm en spreiding moet beschrijven.

  • Leerlingen verwarren een scheve verdeling met een meertoppige verdeling, kijk dus naar het aantal toppen en naar de symmetrie.

  • Leerlingen zeggen dat een verdeling normaal is omdat de grafiek ongeveer klopt, terwijl je de symmetrie expliciet moet controleren.

Snel checken

In een grafiek zijn er twee duidelijke toppen, op verschillende plekken. Welk type verdeling is dit?

Klas A heeft cijfers van 4 tot 10. Klas B heeft cijfers van 6 tot 7. Welke uitspraak is juist?