bij een gegeven probleemstelling de omvang van de steekproef berekenen met gegeven berekeningswijze.

Sinds 2018 2× de hoofdzaak van een examenvraag, voor het laatst in 2026.

Steekproefomvang berekenen met een gegeven berekeningswijze

Bij data-onderzoek kijk je vaak naar een deel van een groep. In deze les leer je hoeveel personen je moet nemen als de opdracht een berekeningswijze voorschrijft.

Een steekproef is een deel van een groep. Met de gegevens uit de steekproef trek je conclusies over de hele groep. Hoe groot die steekproef moet zijn, staat soms al in de opdracht.

Bij dit soort vragen krijg je de berekeningswijze voorgeschreven. Het percentage zet je om in een decimaal getal. Daarna vermenigvuldig je dat getal met het aantal personen in de populatie.

Een steekproef bestaat uit hele personen. Daarom kijk je na het rekenen of de uitkomst een heel getal is. Is dat niet zo, dan rond je af. Lees goed of de berekeningswijze naar boven, naar beneden of naar het dichtstbijzijnde gehele getal vraagt. Dat bepaalt je antwoord.

Onthoud

  • Een steekproef is een deel van de groep waarover je iets wilt weten.

  • Het aantal personen volgt uit het percentage maal de omvang van de populatie.

  • Een steekproef bestaat uit hele personen, dus het resultaat moet een heel getal zijn.

  • De berekeningswijze vertelt je in welke richting je afrondt.

Voorbeeld uit een echt examen

none

Een uitgever stuurt een enquête naar een deel van de 4 860 abonnees. De berekeningswijze is: 2,5% van de abonnees, naar boven afgerond op een heel getal. Hoe groot is de steekproef?

  1. 1

    Het percentage 2,5% wordt 0,025 als decimaal getal.

Veelgemaakte fouten

  • Het percentage invullen als 3 in plaats van 0,03 geeft een veel te grote steekproef. Reken met 0,03, of deel het percentage door 100.

  • Een uitkomst als 121,5 laten staan is niet correct. Rond af op een heel getal, in de richting die de opdracht vraagt.

  • Naar beneden afronden terwijl de opdracht naar boven vraagt, geeft te weinig personen. Neem altijd de richting uit de berekeningswijze.

Snel checken

Een school wil 15% van de 620 leerlingen ondervragen. Hoeveel leerlingen worden ondervraagd?

Een gemeente wil 3% van de 1 240 inwoners ondervragen. De berekeningswijze is: naar boven afronden op een heel getal. Hoeveel inwoners worden ondervraagd?