Vraag 2Schrik voor een prik
Hoe pak je dit aan?
- Bekijk eerst per plek in het lichaam of de mens er voordeel, nadeel of geen van beide van heeft.
- In de tekst staat wat de bacterie in de neusholte doet en wat er gebeurt als die in het inwendig milieu terechtkomt.
- Bij elke plek kies je de symbiosevorm die bij die situatie past.
- Let op de volgorde van de twee plekken in de vraag.
Hier verliezen leerlingen punten
- Bij deze vraag verliezen veel leerlingen punten omdat ze maar één van de twee plekken beantwoorden.
- Een bacterie is niet altijd schadelijk, dus lees goed wat de tekst over elke plek zegt.
- Haal de volgorde niet door elkaar, want het eerste antwoord hoort bij het neusslijmvlies en het tweede bij het inwendig milieu.
Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.
De vraag als tekst
Sinds 2020 krijgen mensen die ouder zijn dan zestig jaar een uitnodiging voor een vaccinatie tegen pneumokokkenziekte. Mevrouw Hertogs komt naar het vaccinatiespreekuur, waar doktersassistente Vicky de prikken zet. Pneumokokkenziekte wordt veroorzaakt door de pneumokokbacterie ( Streptococcus pneumoniae, zie afbeelding). Veel kinderen en volwassenen hebben pneumokokbacteriën in het slijmvlies van hun neusholte. Zolang mensen gezond zijn, hebben ze geen voordeel of nadeel van deze bacteriën. Ze kunnen de bacteriën wel verspreiden door hoesten of niezen. Bij ouderen met een verminderde afweer kan de pneumokokbacterie de dekweefselcellen van de luchtwegen passeren. De bacterie komt dan in het inwendig milieu terecht, waar die een ernstige longontsteking kan veroorzaken. In de neusholte bevinden zich een fysische en een (bio)chemische barrière van de aangeboren afweer tegen het binnendringen van de pneumokokbacterie.
Tussen de mens en de pneumokokbacterie is sprake van symbiose. In het neusslijmvlies is de symbiose anders dan in het inwendig milieu.
Welke vorm van symbiose is het meest passend bij de symbiose die optreedt in het neusslijmvlies? En welke bij die in het inwendig milieu? neusslijmvlies inwendig milieu A commensalisme mutualisme B commensalisme parasitisme C mutualisme commensalisme D mutualisme parasitisme E parasitisme commensalisme F parasitisme mutualisme