Biologie havo 2026 · tijdvak 2
Centraal examen, afgenomen op dinsdag 23 juni 2026.
- vragen
- 46
- punten
- 74
- N-term
- 1,2
Opgave 1Schrik voor een prik
- 1Welke fysische barrière is dit? En welke (bio)chemische barrière? Gebruik je informatieboek. fysische barrière (bio)chemische barrière A hoornlaag lage pH B …Afweer van het organismemeerkeuze2p
- 2Welke vorm van symbiose is het meest passend bij de symbiose die optreedt in het neusslijmvlies? En welke bij die in het inwendig milieu? neusslijmvlies inwe…Afweer van het organismemeerkeuze2p
- 3Verklaar op celniveau waardoor zo’n virusinfectie de kans op binnendringen van de pneumokokbacterie vergroot.Stofwisseling van de cel1p
- 4Welke factor wordt groter door de slijmvorming? En hoe verandert dat de diffusiesnelheid? factor die groter wordt diffusiesnelheid wordt A A groter B A klein…Stofwisseling van het organismemeerkeuze2p
- 5Waar bevindt zich het ademcentrum? A in de hersenstam B in de grote hersenen C in de kleine hersenenZelfregulatie van het organismemeerkeuze1p
- 6Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar. Noteer erachter of de bijbehorende uitspraak juist of onjuist is.Zelfregulatie van het organisme2p
- 7In welk type bloedvaten trekken spiertjes samen? A in adertjes B in haarvaten C in slagadertjesStofwisseling van het organismemeerkeuze1p
- 8Wat zit er in het vaccin? A antigenen van de pneumokokbacterie B antistoffen tegen de pneumokokbacterie C cytotoxische T-cellen D geheugencellen E plasmacellenAfweer van het organismemeerkeuze1p
Opgave 2Bon biní na Boneiru (Welkom op Bonaire)
- 9Verklaar hoe de grote hoeveelheid bladafval op de bodem leidt tot zuurstofarme omstandigheden.Regulatie van ecosystemen1p
- 10Wanneer vindt zuurstofverbruik in de wortels plaats? A alleen overdag B alleen ’s nachts C zowel overdag als ’s nachtsStofwisseling van de celmeerkeuze1p
- 11Wordt de osmotische waarde van de bladcellen hoger of lager door de uitscheiding van zouten? En via welke vorm van transport worden zout-ionen uitgescheiden?…Stofwisseling van de celmeerkeuze2p
- 12Geef de biologische term voor een soort die zich door menselijk toedoen vestigt buiten zijn oorspronkelijke verspreidingsgebied.1p
- 13Beredeneer hoe eutrofiëring zou kunnen bijdragen aan de verdringing van T. testudinum door H. stipulacea . Geef hierbij aan wat eutrofiëring is, en wat de ro…Regulatie van ecosystemen2p
- 14Noteer twee abiotische factoren die in beide onderzoeksgebieden gelijk moeten zijn om de diversiteit aan vissen te kunnen vergelijken.Regulatie van ecosystemen2p
- 15Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar. Noteer erachter of de bijbehorende uitspraak wel een conclusie of geen conclusie kan zijn uit de resultaten in tab…Regulatie van ecosystemen2p
- 16Verklaar hoe het versterkt broeikaseffect kan leiden tot aantasting van de natuur van Bonaire.Interactie in ecosystemen1p
Opgave 3Oma’s aan de top
- 17− Noteer de producenten uit dit web. − Noteer de naam van de ecologische relatie tussen de kleine walvissoorten en de inktvis.Interactie in ecosystemen2p
- 18Tot welke orde of ordes van consumenten behoort de orka volgens deze informatie? A alleen tot de 2e orde B alleen tot de 2e en 3e orde C alleen tot de 3e en …Interactie in ecosystemenmeerkeuze2p
- 19Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar. Noteer erachter of de bijbehorende uitspraak juist of onjuist is op basis van de stamboom.Soortvorming2p
- 20Beredeneer hoe de zwempositie van de oma’s de overlevingskans van de populatie orka’s vergroot.Interactie in ecosystemen2p
Opgave 4Kiezen voor vegan
- 21In welke van deze delen worden enzymen toegevoegd aan de voedselbrij die betrokken zijn bij de eiwitafbraak? Noteer deze delen. Gebruik je informatieboek.Stofwisseling van het organisme2p
- 22Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar. Noteer erachter of de bijbehorende uitspraak juist of onjuist is.Stofwisseling van het organisme2p
- 23Verklaar waardoor essentiële aminozuren in de voeding aanwezig moeten zijn.Stofwisseling van de cel1p
- 24Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar. Noteer erachter of de bijbehorende uitspraak juist of onjuist is.Zelfregulatie van het organisme2p
- 25Leg uit hoe een tekort aan hemoglobine kan leiden tot vermoeidheid.Stofwisseling van het organisme2p
- 26In welk deel van de nieren is de bloeddruk het hoogst? A in de glomerulus B in de haarvaten rond het eerste gekronkelde buisje C in de haarvaten rond het twe…Stofwisseling van het organismemeerkeuze1p
- 27Is de mutatie een genoommutatie of een puntmutatie? En is er bij de selectie van de mutante bacterie sprake van kunstmatige of natuurlijke selectie? type mut…Selectiemeerkeuze2p
- 28Is het B12-voedingssupplement wel of niet veganistisch? Licht je antwoord toe.Selectie1p
- 29Leg de stelling van Michael uit aan de hand van de energiestroom door de voedselketen. Gebruik je informatieboek.Interactie in ecosystemen3p
Opgave 5De Vel-bloedgroep
- 30Schrijf de namen Isa, Kate en Mounir onder elkaar. Noteer erachter of de bijbehorende uitspraak juist of onjuist is.Afweer van het organisme2p
- 31In welke volgorde vinden deze processen plaats? Noteer de bijbehorende nummers in de juiste volgorde.Zelforganisatie van cellen1p
- 32Wie zou geschikt kunnen zijn als bloeddonor voor een Vel-negatieve persoon? En wie zou geschikt kunnen zijn als bloeddonor voor een Vel-positieve persoon? vo…Selectiemeerkeuze2p
Opgave 6Katten bekennen kleur
- 33Wat is in reactie 1 het substraat en wat is het enzym? Noteer je antwoord als volgt: substraat: ... enzym: ...Stofwisseling van de cel1p
- 34Is in de tabel de nucleotidevolgorde van DNA of van RNA weergegeven? Licht je antwoord toe.Zelforganisatie van cellen1p
- 35Verklaar hoe de mutatie in het tyrosinase-gen ertoe leidt dat de gevormde tyrosinase korter is.Zelforganisatie van cellen1p
- 36Leg uit hoe bij een heterozygote kat het niet-gemuteerde allel tot uiting komt in het fenotype.Zelforganisatie van cellen2p
- 37Verklaar op molecuulniveau waardoor de enzymactiviteit afneemt als de temperatuur hoger wordt dan de optimumtemperatuur.Stofwisseling van de cel1p
- 38Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar. Noteer erachter of de bijbehorende uitspraak juist of onjuist is.Stofwisseling van de cel2p
- 39Welke katten moet hij dan kruisen? Noteer de fenotypen (afbeelding 3).Erfelijke eigenschap1p
Opgave 7Paarden voeren zonder brokken
- 40Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar. Noteer erachter of de bijbehorende uitspraak juist of onjuist is.Stofwisseling van het organisme2p
- 41De vorming van fructaan uit monosachariden is een voorbeeld van A koolstofassimilatie. B stikstofassimilatie. C voortgezette assimilatie.Stofwisseling van de celmeerkeuze1p
- 42Verklaar op molecuulniveau waardoor in koude nachten nauwelijks fructaan wordt omgezet.Stofwisseling van de cel1p
- 43Welk gas komt vrij bij de bacteriële omzetting van fructaan? En gebeurt dit onder aerobe of anaerobe omstandigheden? gevormd gas omstandigheden A ammoniak (N…Stofwisseling van de celmeerkeuze2p
- 44Leg uit hoe diarree ontstaat door de vorming van monosachariden in de dikke darm.Stofwisseling van de cel2p
- 45Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar. Noteer erachter of de bijbehorende uitspraak juist of onjuist is op basis van het diagram.Stofwisseling van het organisme2p
- 46Hoeveel verschillende geslachten (genera) bevat het mengsel? En hoeveel verschillende soorten? aantal geslachten aantal soorten A 4 4 B 4 5 C 5 4 D 5 5Soortvormingmeerkeuze2p