Bloed, bloedplasma, weefselvloeistof en lymfe
Bloed bestaat uit verschillende bestanddelen met elk hun eigen taak. Bij het transport van stoffen door het lichaam kom je deze bestanddelen steeds tegen.
Bloed bestaat uit bloedplasma en bloedcellen. Het bloedplasma is een vloeistof waarin veel stoffen zijn opgelost, zoals voedingsstoffen, hormonen en afvalstoffen.
De rode bloedcellen vervoeren zuurstof naar de weefsels. De witte bloedcellen zorgen voor de afweer tegen ziekteverwekkers. Bloedplaatjes zorgen ervoor dat het bloed kan stollen.
Voedingsstoffen uit de darm komen via het bloedplasma in de bloedsomloop. Vetten reizen als chylomicronen ook door het plasma. Daarom zitten chylomicronen in de plasmafractie na centrifugeren.
Een deel van het bloedplasma verlaat de bloedhaarvaten. Deze vloeistof heet weefselvloeistof. Zij omspoelt de cellen. Zo komen voedingsstoffen en zuurstof bij de cellen, en gaan afvalstoffen terug.
Een deel van de weefselvloeistof komt in lymfevaten terecht. Dan heet zij lymfe. Via lymfevaten stroomt de lymfe terug naar de bloedsomloop.
- Bloedplasma: transport van opgeloste stoffen.
- Rode bloedcellen: transport van zuurstof.
- Witte bloedcellen: afweer.
- Weefselvloeistof: uitwisseling tussen bloed en cellen.
- Lymfe: terugvoer van weefselvloeistof naar het bloed.
Onthoud
Bloedplasma vervoert opgeloste stoffen, zoals voedingsstoffen en afvalstoffen.
Rode bloedcellen vervoeren zuurstof en witte bloedcellen zorgen voor afweer.
Weefselvloeistof ontstaat uit bloedplasma dat de haarvaten verlaat.
Lymfe is weefselvloeistof die is opgenomen in lymfevaten.
Voorbeeld uit een echt examen
ex1
Bij figuur 3 benoem je de fracties P en Q na centrifugeren. Ook geef je aan waar de chylomicronen zitten.
- 1
Fractie P bevat het bloedplasma.
Veelgemaakte fouten
Witte bloedcellen vervoeren geen zuurstof, dat doen rode bloedcellen, dus noem die bij zuurstoftransport.
Weefselvloeistof en bloedplasma zijn niet hetzelfde, want weefselvloeistof zit buiten de bloedvaten, dus houd die twee apart.
Lymfe komt niet rechtstreeks uit het bloed, want het ontstaat uit weefselvloeistof die in lymfevaten terechtkomt.
Snel checken
Welk bestanddeel van het bloed vervoert voedingsstoffen uit de darm naar de weefsels?
Wat is de functie van de witte bloedcellen?