Producentensurplus bij een veranderende minimale prijs of marktprijs
Het producentensurplus laat zien hoeveel aanbieders meer ontvangen dan ze minimaal wilden. Bij het examen moet je kunnen uitleggen hoe veranderingen in de minimale prijs en de marktprijs dit surplus veranderen.
Het producentensurplus is het verschil tussen de prijs die een aanbieder krijgt en de minimale prijs waartegen hij wil leveren. Die minimale prijs hoort bij de marginale kosten. Een aanbieder wil minstens zijn extra kosten terugverdienen voordat hij een extra product levert.
In een grafiek is de aanbodcurve de reeks van minimale prijzen. Het producentensurplus is het gebied tussen de marktprijs en de aanbodcurve, tot aan de verkochte hoeveelheid. Hoe hoger de marktprijs, hoe groter dit gebied.
Er zijn twee oorzaken om te onderscheiden. Stijgt de marktprijs terwijl de aanbodcurve gelijk blijft, dan wordt het verschil per product groter. Het producentensurplus neemt dan toe. Stijgt de minimale prijs, bijvoorbeeld door hogere kosten, dan schuift de aanbodcurve omhoog. Bij dezelfde marktprijs wordt het gebied dan kleiner, dus neemt het producentensurplus af.
Bekijk in een grafiek eerst de marktprijs en daarna de aanbodcurve. Dan zie je meteen wat er met het gebied gebeurt.
Onthoud
Het producentensurplus is het verschil tussen de ontvangen prijs en de minimale prijs.
De minimale prijs van een aanbieder is gelijk aan zijn marginale kosten.
Stijgt de marktprijs en blijft de aanbodcurve gelijk, dan neemt het producentensurplus toe.
Stijgt de minimale prijs en blijft de marktprijs gelijk, dan neemt het producentensurplus af.
In de grafiek is het producentensurplus het gebied tussen marktprijs en aanbodcurve.
Voorbeeld uit een echt examen
ex1
Waarom wil Sprinter minimaal € 3.500 ontvangen voor één Sprinter4? Gebruik bron 1 en de vraag.
- 1
Sprinter levert pas een extra speedpedelec als de opbrengst minstens de extra kosten dekt.
Veelgemaakte fouten
Gebruik niet de totale kosten als minimale prijs, maar de marginale kosten van het laatste product.
Verwar het producentensurplus niet met de totale winst, want vaste kosten tellen bij het surplus niet mee.
Bekijk bij een verandering altijd apart wat er met de marktprijs gebeurt en wat er met de aanbodcurve gebeurt.
Snel checken
Een aanbieder wil minimaal een bepaald bedrag per product ontvangen. De marktprijs stijgt, terwijl de aanbodcurve gelijk blijft. Wat gebeurt er met het producentensurplus?
De minimale prijs van aanbieders stijgt door hogere productiekosten. De marktprijs blijft gelijk. Wat gebeurt er met het producentensurplus?