Vraag 29Yoghurt
Schreef je op papier? Maak een foto van je uitwerking op papier. Je foto blijft privé en de nakijker leest hem. Zet je naam er niet op.
Hoe pak je dit aan?
- Bij de eerste vraag denk je na over wat een enzym nodig heeft om goed te kunnen werken.
- Daarna bekijk je wat een sterke verandering van de pH met de bouw van een enzym doet.
- Bij de tweede vraag ga je na hoe ammoniak reageert met de stoffen die de pH laten dalen.
Hier verliezen leerlingen punten
- Bij de eerste vraag schrijf je niet alleen dat het enzym stopt, maar ook waarom dat gebeurt.
- Bij de tweede vraag zet je vaak alleen een effect neer zonder de reden erbij te geven.
- Gebruik de begrippen uit de vraag precies, want een vage omschrijving levert geen volledig punt op.
Met een gratis account wordt je antwoord nagekeken per scorepunt, volgens het officiële correctievoorschrift. Wat je hier typt, blijft bewaard.
De vraag als tekst
Yoghurt is een product dat wordt gemaakt van melk. De industriële productie van yoghurt verloopt in een aantal stappen. Bij de eerste stap wordt verse melk door centrifugeren gescheiden in drie stofstromen: vaste deeltjes, room en magere melk. Magere melk bevat voornamelijk suikers, eiwitten en water. De room bestaat voor een groot deel uit vet en blijft daarom drijven op de magere melk. Een doorsnede van de centrifuge is in figuur 1 weergegeven. figuur 1 De centrifuge bevat een stapel schijven met gaten die zeer snel ronddraaien en zo melk scheiden in vaste deeltjes, room en magere melk. Deze drie stofstromen worden afzonderlijk afgetapt op de plekken die in figuur 1 zijn aangeduid met 1, 2 of 3.
Yoghurt wordt gemaakt met een mengsel van magere melk en room. Op een zeker moment worden hieraan twee bacteriesoorten toegevoegd. Uit onderzoek blijkt dat deze twee bacteriesoorten elkaar stimuleren, waardoor het melkmengsel wordt omgezet tot yoghurt. Tijdens dit proces zetten de bacteriën lactose ( C H O ) met water om tot melkzuur 12 22 11 ( C H O ). Zie reactie 1. De bacteriën gebruiken de energie die bij deze 3 6 3 omzetting vrijkomt. C H O (aq) + H O (l) → 4 C H O (aq) (reactie 1) 12 22 11 2 3 6 3 De vormingswarmte van C H O bedraagt –22,26·10 5 J mol –1 en die 12 22 11 van C H O bedraagt −7,00·10 5 J mol –1 . 3 6 3
Melk bevat een stof met de formule CH N O . De bacteriën bevatten een 4 2 enzym dat CH N O met water omzet tot ammoniak en koolstofdioxide, zie 4 2 reactie 2. CH N O (aq) + H O (l) → CO (aq) + 2 NH (aq) (reactie 2) 4 2 2 2 3 De H -atomen in CH N O zijn uitsluitend gebonden aan N -atomen. 4 2
Door reactie 1 daalt de pH van het melkmengsel. Als de pH te veel daalt, stoppen de enzymen in de bacteriën met de melkzuurproductie. De ontstane NH gaat de pH-daling enigszins tegen. 3
Voer de volgende opdrachten uit: − Verklaar waarom de enzymen stoppen met de melkzuurproductie als de pH te veel daalt. − Geef een verklaring voor het feit dat NH de pH-daling enigszins 3 tegengaat.