Redoxreacties en halfreacties
Bij een redoxreactie gaan elektronen van het ene deeltje naar het andere. Met halfreacties laat je zien welk deeltje elektronen afstaat en welk deeltje ze opneemt.
Bij een redoxreactie worden elektronen overgedragen. Een deeltje dat elektronen afstaat, wordt geoxideerd. Een deeltje dat elektronen opneemt, wordt gereduceerd.
De reductor is het deeltje dat elektronen afstaat. De oxidator is het deeltje dat elektronen opneemt. Het klinkt tegenstrijdig, maar onthoud het zo: de oxidator zorgt ervoor dat het andere deeltje geoxideerd wordt.
Een halfreactie laat maar één kant van de redoxreactie zien. De elektronen staan er zelf in. Staan de elektronen links van de pijl, dan worden ze opgenomen. Staan ze rechts van de pijl, dan worden ze afgestaan.
Als je de halfreactie kent, zie je meteen wat er gebeurt. Het deeltje dat reduceert is de oxidator. Het deeltje dat oxideert is de reductor.
Onthoud
Een oxidator neemt elektronen op en wordt zelf gereduceerd
Een reductor staat elektronen af en wordt zelf geoxideerd
Elektronen links van de pijl in een halfreactie worden opgenomen
Bij een halfreactie tel je de elektronen mee om de reactie te controleren
Voorbeeld uit een echt examen
ex2
Bij deze vraag wordt halfreactie 1 bekeken. Welk deeltje is de oxidator in deze halfreactie, en waar komen de elektronen vandaan?
- 1
In halfreactie 1 staan twee elektronen links van de pijl: CO₂ + 2 e⁻ → CO + O²⁻.
Veelgemaakte fouten
Oxidator en reductor haal je vaak door elkaar. Bepaal eerst welk deeltje de elektronen opneemt, want dat is de oxidator.
Elektronen in een halfreactie vergeten leerlingen vaak. Tel ze mee, zodat het aantal elektronen aan beide kanten van de pijl klopt.
Het idee dat de oxidator zelf geoxideerd wordt, is onjuist. De oxidator wordt gereduceerd, omdat hij elektronen opneemt.
Snel checken
In de halfreactie Fe²⁺ → Fe³⁺ + e⁻ is Fe²⁺ het deeltje dat...
Gegeven is de halfreactie Cl₂ + 2 e⁻ → 2 Cl⁻. Welke uitspraak is juist?