Biologie vwo 2022 · tijdvak 2
Centraal examen, afgenomen op woensdag 15 juni 2022.
- vragen
- 43
- punten
- 71
- N-term
- 1,3
Opgave 1NIPT
- 1Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar en noteer erachter of de cellen op de betreffende plaats van de foetus of van de moeder zijn.Reproductie van het organisme2p
- 2Noteer de naam van de techniek waarmee een kleine hoeveelheid DNA wordt vermeerderd.Eiwitsynthese1p
- 3Hoeveel fragmenten van chromosoom 21 zouden er ongeveer zijn aangetroffen als deze vrouw in verwachting was van een kind met trisomie 21? A 1.050.000 B 1.150…Selectiemeerkeuze2p
- 4Verklaar dat uit de NIPT informatie kan worden verkregen over het biologisch geslacht van de foetus.Reproductie van het organisme1p
- 5Welk van deze afwijkingen zou kunnen worden aangetoond met de NIPT? A geen van beide B alleen 1 C alleen 2 D zowel 1 als 2Selectiemeerkeuze2p
- 6Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar en noteer erachter of de betreffende situatie wel of niet leidt tot een verhoogde kans op een vals negatief resulta…Afweer van het organisme2p
- 7Licht toe hoe bij een lege blaas de baarmoeder minder goed in beeld kan komen.Reproductie van het organisme1p
Opgave 2De fipronilcrisis in de pluimveesector
- 8− Verklaar waardoor besmetting met vogelmijt leidt tot het bleek worden van de huid van de kip. − Verklaar waardoor besmetting met vogelmijt leidt tot vermag…Stofwisseling van het organisme2p
- 9Wordt door binding van fipronil aan de GABA A -receptor de drempelpotentiaal van het postsynaptisch membraan sneller of minder snel bereikt? En leidt binding…Zelfregulatie van het organismemeerkeuze2p
- 10− Noteer de berekening waarop deze bewering is gebaseerd, uitgaande van een ei van 75 gram. − Geef een argument waaruit blijkt dat deze bewering niet altijd …Moleculaire en cellulaire interactie2p
- 11Geef een argument waarom deze norm strenger is dan de norm voor kortdurende blootstelling.Stofwisseling van het organisme1p
- 12Leg uit hoe het opnemen van een sub-letale dosis fipronil door vogelmijten de ontwikkeling van resistentie versnelt.Soortvorming2p
- 13Welk van deze beweringen kan juist zijn? A geen van beide B alleen 1 C alleen 2 D zowel 1 als 2Stofwisseling van de celmeerkeuze2p
Opgave 3Bruinvis werd rivierbewoner
- 14Geef in de uitwerkbijlage door middel van arcering voor ieder fragment aan welk deel van de basenvolgorde ermee is vastgesteld.Eiwitsyntheseuitwerkbijlage2p
- 15Geef een verklaring waardoor bij shotgun-sequencing de aanwezigheid van veel repeterende delen kan leiden tot onjuiste resultaten.Eiwitsynthese1p
- 16Schrijf de nummers 1, 2 en 3 onder elkaar en noteer erachter of de betreffende uitspraak juist of onjuist is.Soortvorming2p
- 17Maak in de uitwerkbijlage dit schema af door bij de zes keuzemogelijkheden steeds het juiste woord te omcirkelen.Zelfregulatie van het organismeuitwerkbijlage2p
- 18Is het milieu waarin zoutwaterbruinvissen leven hypertoon of hypotoon? En hoe verandert de verhoogde uitscheiding van ureum de osmotische waarde van het inte…Stofwisseling van het organismemeerkeuze2p
- 19Beschrijf hoe uit bruinvissen die in zee leefden bij de monding van de Yangtze een aparte soort kon ontstaan in het zoete water van die rivier.Soortvorming3p
Opgave 4Warkruid verbindt planten
- 20Welk van deze processen vindt of welke van deze processen vinden niet of nauwelijks plaats in cellen van warkruid? Noteer het nummer of de nummers.Stofwisseling van de cel2p
- 21Hoe beïnvloeden de miRNA’s de expressie van target-genen in de cellen van de gastheerplant? A Er vindt alleen minder transcriptie plaats. B Er vindt alleen m…Zelforganisatie van cellenmeerkeuze1p
- 22Welk gevolg hebben deze mutaties waardoor warkruid beter kan groeien? De mutatie heeft tot gevolg dat … A de gastheerplant bepaalde afweereiwitten niet meer …Zelforganisatie van cellenmeerkeuze1p
- 23Verklaar dat het functioneel is dat warkruid de expressie van het SEOR1-gen remt.Moleculaire en cellulaire interactie1p
- 24− Beschrijf dit controle-experiment. − Geef aan wat er met dit controle-experiment moet worden uitgesloten.Moleculaire en cellulaire interactie2p
- 25Schrijf de letters P en Q onder elkaar en noteer erachter welk nummer uit afbeelding 4 de bastvaten aangeeft op de betreffende plaats.Stofwisseling van het organisme2p
- 26Leg uit hoe warkruid profiteert van het doorgeven van informatie aan andere planten.Moleculaire en cellulaire interactie2p
Opgave 5Gene drive voor malariabestrijding
- 27Noteer de naam van het proces waarin de mug en Plasmodium steeds beter aan elkaar aangepast raken.Soortvorming1p
- 28− Van welke vorm van symbiose is er sprake tussen mug en Plasmodium? − Van welke vorm van symbiose is er sprake tussen Plasmodium en mens?Interactie in ecosystemen2p
- 29Noteer een situatie waarin dit kan gebeuren.Afweer van het organisme1p
- 30Kunnen er dan sporozoïeten aanwezig zijn in de darmslagader van deze persoon? En hoeveel keer zijn de sporozoïeten minimaal door het hart gegaan voordat ze i…Stofwisseling van het organismemeerkeuze2p
- 31Welk van deze voorbeelden beïnvloedt de werking van het specifieke (verworven) immuunsysteem? A geen van beide B alleen 1 C alleen 2 D zowel 1 als 2Afweer van het organismemeerkeuze2p
- 32Beschrijf hoe MHC- I -moleculen mogelijk maken dat geïnfecteerde cellen herkend worden door cytotoxische T-cellen.Afweer van het organisme1p
- 33Welke fase in de levenscyclus van Plasmodium bepaalt de lengte van de koortsvrije periode? A vermenigvuldiging van sporozoïeten in levercellen B vermenigvuld…Afweer van het organismemeerkeuze1p
- 34− Verklaar hoe een verhoogde afbraak van rode bloedcellen leidt tot geelzucht. − Noteer wat de andere factor is die de geelzucht verergert.Stofwisseling van het organisme2p
- 35Waardoor ontstaat het verschil tussen het DSX-eiwit bij mannetjes en vrouwtjes? A door een verschil in promotor B door een verschil in splicing C door een ve…Zelforganisatie van cellenmeerkeuze1p
- 36Verklaar waarom de onderzoekers een GFP-gen in het construct hebben ingebouwd.Selectie1p
- 37Noteer het nummer van het monster dat DNA van een onvruchtbaar vrouwtje bevat.Selectie1p
- 38Welke uitspraak is juist? A geen van beide B alleen 1 C alleen 2 D zowel 1 als 2Reproductie van het organismemeerkeuze2p
- 39Noteer welk diagram van toepassing zal zijn nadat muggen met dit gene-drive-construct in het milieu zijn losgelaten. Verklaar het verloop van dit diagram.Selectie1p
Opgave 6Mosselen voorkomen vissterfte
- 40Leg uit dat in het ecosysteem van Limfjorden netto weinig CO 2 wordt vastgelegd.Regulatie van ecosystemen2p
- 41Licht dit toe.Stofwisseling van het organisme2p
- 42− Geef een verklaring voor de invloed van de wind op de delingssnelheid van het fytoplankton. − Geef een verklaring voor het verschil in delingssnelheid op v…Stofwisseling van het organisme2p
- 43− Verklaar waardoor de afbraak van fytoplankton leidt tot vissterfte. − Licht toe hoe de invloed van mosselen deze vissterfte tegengaat.Regulatie van ecosystemen2p